Σε μία εποχή που η μικρομεσαία τάξη επιχειρηματιών ζει μία άλλη πραγματικότητα, έχοντας αφήσει πίσω της τους παλαιότερους καιρούς της ανάπτυξης και της ευρωστίας και με τις συνθήκες που γίνεται το εμπόριο να έχουν αλλάξει, ο νεοεκλεγείς Πρόεδρος του Εμπορικού Συλλόγου Αθηνών, κος Θάνος Τσαγγάρης, μιλάει στο BussinessVoice. Επιχειρηματίας και ο ίδιος, που πριν από λίγες μέρες έβαλε λουκέτο σε ένα από τα καταστήματα του, λέει χαρακτηριστικά: “Το Incontri στην Κηφισιά έκλεισε γιατί ο ιδιοκτήτης του καταστήματος μετά τη λήξη του μισθωτηρίου ζήτησε το ακριβώς διπλάσιο ενοίκιο. Η απόφαση μου αυτή – που είναι επιχειρηματικά σωστή– είχε ως αποτέλεσμα να μείνουν άνεργοι δύο εργαζόμενοι άνω των 55 και 62 ετών.”
BV: Κύριε Τσαγγάρη, οι μικρομεσαίες επιχειρήσεις είναι η ραχοκοκαλιά της οικονομίας ή είναι μία έκφραση – «τσιτάτο» της προεκλογικής περιόδου;
Οι μικρομεσαίες επιχειρήσεις (ΜΜΕ) αποτελούν την καρδιά της ελληνικής οικονομίας δημιουργώντας τις περισσότερες θέσεις εργασίας και είναι ο μεγαλύτερος εργοδότης. Παρά την σημαντικότητά τους η κυβέρνηση συνεχώς τις αγνοεί, ενώ οι πολιτικοί περιορίζονται σε λόγια χωρίς ουσιαστικά μέτρα στήριξης. Νομίζω δεν γνωρίζουν κιόλας ή γνωρίζουν και μας θυσιάζουν. Πιστεύω ότι δεν έχουν καταλάβει τι ακριβώς συμβαίνει στην αγορά και τι πρόκειται να συμβεί τα επόμενα χρόνια που θα μετρήσουμε λουκέτα περισσότερα από την εποχή του μνημονίου. Δεν υπάρχει πρόσβαση σε Χρηματοδότηση για τις μικρομεσαίες επιχειρήσεις. Μόνη πηγή χρηματοδότησης είναι η ρύθμιση του ΦΠΑ σε δόσεις για να πληρωθούν υποχρεώσεις του μήνα και να υπάρχει εμπόρευμα στα ράφια.
Η φράση “οι μικρομεσαίες επιχειρήσεις είναι η ραχοκοκαλιά της οικονομίας” ακούγεται συχνά ως κενό πολιτικό σύνθημα. Η στήριξη της κυβέρνησης προς τις μικρομεσαίες επιχειρήσεις είναι ανύπαρκτη- μπορώ να πω εχθρική- σαν να θέλει να τις τελειώσει. Δεν μας έχει πει όμως, τι θα γίνει με τους χιλιάδες εργαζόμενους που απασχολούμε; Θα γίνουν τετράωροι ή εξάωροι στις πολυεθνικές εταιρείες; Και οι μεγάλης ηλικίας που απασχολούμαι εμείς; Κλείνοντας το κατάστημα μας στην Κηφισιά οι δύο εργαζόμενοι μου έμειναν άνεργοι: ο ένας 55 ετών και ο άλλος 62 ετών. Δεν είχα τη δυνατότητα απορρόφησης. Ας μας πούνε λοιπόν τι θα γίνει με αυτούς τους εργαζόμενους.
BV: Ποιο είναι αυτό που πιστεύετε ότι είναι αδύνατον να ανταγωνιστούν οι μικρομεσαίες επιχειρήσεις;
Δεν μπορούν να ανταγωνιστούν με τίποτα την διαρκή νομοθέτηση τής πολιτείας υπέρ των πολυεθνικών, των μεγάλων επιχειρήσεων, των πολυχώρων. Νέος κώδικας δεοντολογίας μεταφρασμένος στο πόδι, ψηφιακή κάρτα στο μικρό λιανικό εμπόριο, ενώ εμείς είμαστε μια οικογένεια με τους εργαζόμενους μας . Αναγκαστήκαμε να μειώσουμε τον χρόνο λειτουργίας των καταστημάτων μας ακόμα περισσότερο.
Έχουμε λαχανιάσει από τις καθημερινές ανακοινώσεις της πολιτείας για το τι πρέπει να κάνουμε επιπλέον. Κάθε μέρα και διαφορετική ανακοίνωση.
BV: Ποιο είναι το ποσοστό αύξησης λειτουργικών εξόδων και σε ποιους τομείς έχουν γίνει;
Το λειτουργικό κόστος των φυσικών καταστημάτων των μικρομεσαίων επιχειρήσεων έχει αυξηθεί την τελευταία τριετία κατά 50%! Κι αν έχει λήξει το μισθωτήριο του καταστήματος τότε η αύξηση ανέρχεται στο 80%
Οι τιμές των ενοικίων ,η ενέργεια, οι ασφαλιστικές εισφορές, οι ληστρικές χρεώσεις των τραπεζών σε κάθε συναλλαγή, Οι πέντε αυξήσεις του κατώτατου μισθού, που είναι καλοδεχούμενες αλλά δεν επιστρέφουν στην αγορά, σε εμάς. Πηγαίνουν στην ενέργεια, στα σουπερμάρκετ, στα μισθώματα κ.α.
BV: Η σχέση των Μικρομεσαίων Επιχειρήσεων με τις Τράπεζες ποια είναι;
Νόμιζα ότι η χειρότερη αντιμετώπιση που είχαμε οι μικροί επιχειρηματίες ήταν σχετικά με τον ΕΦΚΑ. Αυτό παραμένει, αλλά προστέθηκαν και οι τράπεζες. Το δείχνουν καθαρά ότι δε μας έχουν πια ανάγκη γιατί έχουν υψηλές προμήθειες σε κάθε συναλλαγή. Έχουμε υπολογίσει ότι κάθε μικρή επιχείρηση πληρώνει 250 € κάθε μήνα στις συναλλαγές της με τις τράπεζες. Αυτό σημαίνει 3000 € το χρόνο δηλαδή 15.000 € τζίρος μόνο για τις τράπεζες!
Τίποτα δεν έγινε από την κυβέρνηση σ’ αυτό το θέμα και συνεχίζουμε με τον ίδιο ρυθμό. Είναι μία κοροϊδία. Δεν μπορούμε να χρηματοδοτηθούμε ούτε με 1 ευρώ ούτε καρνέ επιταγών δεν μας δίνουν, και το σπουδαιότερο είναι πως όλα είναι κεντροποιημένα. Και το προσωπικό των υποκαταστημάτων των τραπεζών είναι με δεμένα τα χέρια. Θα μπορούσαν να βοηθήσουν γιατί γνωρίζουν τους επιχειρηματίες με το μικρό του όνομα. Ενώ στο κεντροποιημένο σύστημα μόνο συμπληρώνεις κουτάκια.
BV: Οι πολυεθνικές επιχειρήσεις ελέγχονται, κατά τη γνώμη σας, ώστε να μην πνίξουν τις μικρομεσαίες επιχειρήσεις;
Οι πολυεθνικές επιχειρήσεις είναι ανεξέλεγκτες στην Ελλάδα. Δεν υφίστανται κανέναν έλεγχο και κάθε μέρα υπάρχει νομοθέτηση υπέρ τους,
Μετά την απελευθέρωση των προσφορών από τον Υπουργό Ανάπτυξης το 2022, με επίσημη υπουργική απόφαση, έχει αρχίσει μία σαφής μεταφορά τζίρου από τα φυσικά καταστήματα των μικρομεσαίων επιχειρήσεων στις πολυεθνικές και στις μεγάλες επιχειρήσεις. Ο υπουργός τότε, ικανοποιώντας ένα πάγιο αίτημα του εμπορικού κόσμου να καταργηθούν οι ενδιάμεσες εκπτώσεις, πονηρά απελευθέρωσε τις προσφορές που ήταν ένα πάγιο αίτημα των πολυεθνικών.
BV: Τα εμπορικά κέντρα έχουν αντικαταστήσει τις γειτονιές, τις αγορές ανά περιοχή. Πιστεύετε ότι στο τέλος θα καταπιούν όλες τις μικρομεσαίες επιχειρήσεις;
Τα εμπορικά κέντρα έχουν ήδη περιορίσει τους τζίρους των καταστημάτων των πόλεων με αποτέλεσμα οι επιχειρήσεις να μην μπορούν να ανταπεξέλθουν στα λειτουργικά έξοδα και να κλείνουν. Ο μόνος εχθρός των εμπορικών κέντρων είναι το πλήθος τους. Είναι μικρή η αγορά μας για τόσα πολλά εμπορικά κέντρα.
Μπορεί να σκεφτεί κανείς αν θα υπάρξει αγορά στο Φάληρο, στη νέα Σμύρνη, στη Γλυφάδα, όταν θα ανοίξει το Ελληνικό; Θα μπορούν να συντηρηθούν με τόσο υψηλά υπάρχοντα ενοίκια τα καταστήματα των τοπικών αγορών;
Οι δήμαρχοι προσπαθούν να κρατήσουν τους καταναλωτές στις πόλεις τους, αλλά οι αγορές τους έχουν περιοριστεί στο ελάχιστο. Οι καταναλωτές πρέπει να καταλάβουν ότι αν δεν ενισχύουν τα καταστήματα της πόλης τους θα κυκλοφορούν σε σκοτεινούς δρόμους με κατεβασμένα ρολά και θα ψάχνουν να νιώσουν Χριστούγεννα στην Ερμού των πολυεθνικών ή στα mall.
BV: Τα διαδικτυακά καταστήματα πόσο κακό έχουν κάνει στα φυσικά μικρομεσαία καταστήματα; Τι τα κάνει τόσο δυνατά έναντι των φυσικών καταστημάτων;
Τα γιγάντια πολυεθνικά eShops σαρώνουν αυτή τη στιγμή την ελληνική αγορά, με έδρες σε Τσεχία, Βουλγαρία, Πολωνία, Ρουμανία, Τουρκία χώρες που έχουν χαμηλότερο συντελεστή ΦΠΑ κιι έτσι παρουσιάζονται ανταγωνιστικά σε σχέση με τα ελληνικά eShops. Έχουν την δύναμη της επικοινωνίας, της διαφήμισης και των προσφορών.
Όλα τα κέρδη των πολυεθνικών eShops δε φορολογούνται στην Ελλάδα και δεν δέχονται κανέναν έλεγχο από την πολιτεία μας. Oι καταναλωτές θα πρέπει να ξέρουν ότι αγοράζοντας από ένα πολυεθνικό eShop κάποιο φυσικό κατάστημα μικρομεσαίας επιχείρησης θα κλείσει. Επίσης, θα πρέπει να γνωρίζουν ότι τα κέρδη των ελληνικών επιχειρήσεων μικρών και μεγάλων μένουν στην Ελλάδα, φορολογούνται στην Ελλάδα, επενδύονται στην Ελλάδα και δίνουν δουλειά σε τόσους εργαζόμενους. Τι προσφέρουν τα πολυεθνικά eShop εκτός από μία τιμή 2 ευρώ χαμηλότερη;
Τα ελληνικά eShops είναι αδρανή, δεν μπορούν να καλύψουν ούτε τα λειτουργικά τους έξοδα, δεν μπορούν να ανταγωνιστούν τα αντίστοιχα πολυεθνικά και παραμένουν με πολύ μικρό τζίρο, απογοητευτικό για να συντηρήσεις ένα ηλεκτρονικό κατάστημα.
BV: Η μόδα της Black Friday -και όλων αυτών των κινήσεων με τα υποτιθέμενα τεράστια ποσοστά έκπτωσης- που τα τελευταία χρόνια έχει έρθει και στην Ελλάδα είναι ένα φαινόμενο που «κλέβει» έσοδα από τα μικρομεσαία καταστήματα;
Η Black Friday δεν αφορά τις μικρομεσαίες επιχειρήσεις. Ήταν μία μέρα, έγινε μια εβδομάδα, έγινε ένας μήνας. Black November. Η απελευθέρωση των προσφορών από τον Υπουργό Ανάπτυξης έφερε αυτό το αποτέλεσμα, δηλαδή μία διαρκή εκπτωτική περίοδο για όλον τον Νοέμβριο, την οποία καρπώνονται οι μεγάλες εταιρείες, οι πολυεθνικές, και οι μόνες χαμένες είναι οι μικρομεσαίες επιχειρήσεις. Δύο λύσεις υπάρχουν: πρώτη είναι να περιοριστούν οι προσφορές και κάθε επιχείρηση να έχει το δικαίωμα να κάνει δύο φορές προσφορές μέσα στη σεζόν. Μία στην κανονική περίοδο και μία στη συνέχεια των εκπτώσεων.
Η δεύτερη, πιο δύσκολη, είναι να απομακρυνθεί η Black Friday από το Δεκέμβριο γιατί επηρεάζει και το τζίρο του Δεκεμβρίου και το τζίρο των εκπτώσεων. Ο καταναλωτής λέει στις εκπτώσεις: τι έκπτωση έχεις τώρα 30%; Μα τόσο είχες και τον Νοέμβριο. Ο καταναλωτής είναι εθισμένος πλέον στις προσφορές, όπως γίνεται στα σουπερμάρκετ, και αυτό πρέπει να σταματήσει.
BV: Το άνοιγμα των καταστημάτων την Κυριακή είναι επιβαρυντικό για τα μέλη του συλλόγου; Αν ναι, γιατί;
Στην αρχή είχαμε τρεις Κυριακές ανοιχτά καταστήματα και μετά έγιναν οκτώ. Τις λέγαμε “οκτώ παραγωγικές Κυριακές”. Στη συνέχεια, ο τότε Υφυπουργός Ανάπτυξης επέβαλλε στον Δήμο Αθηναίων, Θεσσαλονίκης και Πειραιά, τις 35 + 8, σύνολο 43 Κυριακές ανοιχτά το χρόνο. Το ίδιο έκανε ο Υπουργός Ανάπτυξης της παρούσας κυβέρνησης για το εκπτωτικό χωριό, το οποίο έχρισε “τουριστική περιοχή”.
Δεν υπάρχει τζίρος για να μπορούν τα καταστήματα να ανταποκριθούν στα λειτουργικά τους έξοδα παρά μόνο για τέσσερις Κυριακές. Τρεις του Δεκεμβρίου και μία Κυριακή την περίοδο των χειμερινών εκπτώσεων. Εάν δεν είναι αυτό νομοθετική πράξη υπέρ των πολυεθνικών και των μεγάλων επιχειρήσεων τότε τι είναι; Σε ποιον ανήκει το εκπτωτικό χωριό; Δεν κατάλαβε ο υπουργός ότι αυτό θα βλάψει όλες τις περιφερειακές αγορές και τα φυσικά καταστήματα μικρομεσαίων επιχειρήσεων;
BV: Η Πολιτεία ποια μέτρα πρέπει να πάρει και μάλιστα γρήγορα για να βοηθηθούν οι επιχειρήσεις και να ανασάνουν οι μικρομεσαίοι επιχειρηματίες;
Οι μικρομεσαίες επιχειρήσεις προσπαθούν να επιβιώσουν σε ένα καθεστώς σκληρού ανταγωνισμού.
Η πολιτεία πρέπει:
-Να κάνει μία γενναία ρύθμιση για όλα τα χρέη με πάνω από 120 δόσεις, για να υπάρξει ανακούφιση. Ο εξωδικαστικός μηχανισμός είναι χρονοβόρος και πολύ ακριβός- τόκος στον τόκο.
-Να δοθούν δάνεια του ύψους των 25.000 €, με εγγύηση του Δημοσίου, όχι μόνο από τις τράπεζες. Να δοθούν, όμως, χωρίς τραπεζικά κριτήρια απ’ όπου κι αν δοθούν.
-Να περιορίσει τις προσφορές
-Να εξασφαλίσει ότι όλες οι αυξήσεις του κατώτατου μισθού θα γυρίσουν πίσω στην αγορά και όχι να πηγαίνουν μόνο στα σουπερμάρκετ και στην ενέργεια.
-Να καταργήσει το άνοιγμα των καταστημάτων εκτός των οκτώ παραγωγικών Κυριακών που τις έχουν αποδεχτεί και οι μικρομεσαίοι.
-Να ελέγξει επιτέλους την ακρίβεια.
-Να λειτουργήσει επιτέλους η επιτροπή ανταγωνισμού.
-Να ελέγξει το καρτέλ των τραπεζών και της ενέργειας που επιβαρύνουν τα λειτουργικά έξοδα των ΜΜΕ .
-Να ορίσει κίνητρα, όπως η διαγραφή μέρους των χρεών και ρύθμιση των υπολοίπων, για να μπορέσουν συνάδελφοι να κάνουν έξοδο από την αγορά με αξιοπρέπεια.
Δεν μπορούν να επιβαρύνονται με επιπλέον χρέη, που η πολιτεία δεν πρόκειται να εισπράξει ποτέ. Επιτέλους ας συνεργαστούν μαζί μας οι διαχειριστές της εξουσίας, εάν πράγματι πιστεύουν ότι οι μικρομεσαίες επιχειρήσεις είναι η ραχοκοκαλιά της οικονομίας.
BV: Είσαστε ένας από τους αξιόλογους επιχειρηματίες στον χώρο του εμπορίου, με δεκαετίες δραστηριότητας και μάλιστα επιτυχημένης, ιδιοκτήτης των καταστημάτων ένδυσης Incontri. Είχατε ένα δίκτυο καταστημάτων που ανερχόταν στα 40. Δυστυχώς μετράτε πολύ λιγότερα καταστήματα πια και τις τελευταίες μέρες υποχρεωθήκατε να κλείσετε και το κατάστημα της Κηφισιάς. Προφανώς και υποχρεωθήκατε να πάρετε τέτοια απόφαση.
Νομίζω ότι η επιχειρηματική μου απόφαση ήταν σωστή. Ο ιδιοκτήτης του καταστήματος μετά τη λήξη του μισθωτηρίου ζήτησε το ακριβώς διπλάσιο ενοίκιο σε εποχές που μειώνεται σταδιακά ο τζίρος. Αυτό δεν βοηθάει. Η εμπειρία μου των 45 χρόνων στην αγορά, μου δίδαξε ότι σε μία δύσκολη στιγμή ένα κατάστημα του οποίου τα λειτουργικά έξοδα αυξάνονται απότομα και γίνεται κόκκινο πρέπει να κλείνει. Δεν πρέπει να θα επιβαρυνθούν τα υπόλοιπα καταστήματα με επιπλέον έξοδα για να καλύψουν ένα από την αλυσίδα. Το πρόβλημα είναι μεγαλύτερο όταν οι συνάδελφοι έχουν ένα και μοναδικό κατάστημα και δεν μπορούν να καλύψουν τα λειτουργικά τους έξοδα. Όταν και αν κάποτε οι συνθήκες βελτιωθούν, ίσως σε κάποια άλλη αγορά, θα υπάρξει συνέχεια. Ένας κύκλος έκλεισε κάποιος άλλος θα ανοίξει. Ένας επιχειρηματίας ποτέ δε σταματάει να επιχειρεί.
