Γκρεμίστηκε η τουρκική λίρα μετά την σύλληψη του δημάρχου Κωνσταντινούπολης Εκρέμ Ιμάμογλου, που έφτασε σε ιστορικό χαμηλό, ενώ οι δείκτες των μετοχών σημείωσαν ραγδαία πτώση, με τις αποδόσεις των ομολόγων να φτάνουν στο υψηλότερο επίπεδο για το 2025.
Την ώρα που η πολιτική κρίση στην Τουρκία βαθαίνει με την προφυλάκιση για τέσσερις ημέρες του μεγαλύτερου αντιπάλου του Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν, ο δείκτης Borsa Istanbul έπεσε σήμερα 7,02% στις 10.044 μονάδες, ενώ η λίρα λίγο πριν τις 2 το μεσημέρι υποχωρούσε κατά 3,71% στις 38,19 λίρες ανά δολάριο. Το 10ετές ομόλογο εκτινάχθηκε κατά 29,73, την ώρα που ο Εκρέμ Ιμάμογλου κατηγορείται για σύσταση εγκληματικής οργάνωσης και ότι παρείχε βοήθεια στο κουρδικό PKK.
Πόσες φορές έχει «καταρρεύσει» η λίρα επί προεδρίας Ερντογάν
Από το 2014 οπότε και ανέλαβε την προεδρία της Τουρκίας ο Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν, η τουρκική λίρα έχει βιώσει πολλές σημαντικές υποτιμήσεις, με την οικονομία της χώρας να «ακροβατεί» μεταξύ του υψηλού πληθωρισμού, της εσωτερικής αστάθειας και των εξωτερικών επιρροών.
2014: Πρώτες υποτιμήσεις και οικονομικές προκλήσεις
Το 2014, η τουρκική λίρα άρχισε να υποτιμάται σημαντικά, εν μέρει λόγω της αύξησης των επιτοκίων από την Κεντρική Τράπεζα της Τουρκίας, σε μια προσπάθεια να επιβραδύνει τον πληθωρισμό. Ο πληθωρισμός εκείνη τη χρονιά ήταν 8,9%, και η λίρα αντιμετώπισε πιέσεις από την διεθνή αγορά.
2016: Συνεχής υποτίμηση και πολιτικές ταραχές
Το 2016, η τουρκική λίρα συνέχισε να υποτιμάται, με τον πληθωρισμό να διαμορφώνεται στο 8%. Η πολιτική αστάθεια και οι διεθνείς γεγονότα, όπως η απόπειρα πραξικοπήματος, συνέβαλαν στην αβεβαιότητα της οικονομίας.
2018: Κρίση με τις ΗΠΑ και ιστορικά χαμηλά
Το 2018, η τουρκική λίρα έφτασε σε ιστορικά χαμηλά έναντι του δολαρίου ΗΠΑ, μετά από μια κρίση με τις Ηνωμένες Πολιτείες. Η κρίση ξεκίνησε με την κράτηση του Αμερικανού ιερέα Andrew Brunson από την τουρκική κυβέρνηση, οδηγώντας σε οικονομικές κυρώσεις από τις ΗΠΑ. Η λίρα έχασε πάνω από το 40% της αξίας της μέσα σε λίγους μήνες.
2021: Συνεχής υποτίμηση
Το 2021, η τουρκική λίρα συνέχισε να υποτιμάται, με την αξιοπιστία της Κεντρικής Τράπεζας να επηρεάζεται από τις αποφάσεις της για τα επιτόκια και την πολιτική παρέμβαση. Το έλλειμμα στο ισοζύγιο τρεχουσών συναλλαγών και οι διεθνείς οικονομικές πιέσεις συνέβαλαν στην υποτίμηση.
2023: Νέα ιστορικά χαμηλά
Το 2023, η τουρκική λίρα έφτασε σε νέα ιστορικά χαμηλά έναντι του ευρώ και του δολαρίου, με την οικονομία να αντιμετωπίζει σημαντικές προκλήσεις από τον πόλεμο στην Ουκρανία και τις εσωτερικές πολιτικές αλλαγές.
Το 2024 η τουρκική λίρα βίωσε μια δραματική πτώση, συνεχίζοντας την τάση της υποτίμησης που ξεκίνησε τα προηγούμενα χρόνια. Η οικονομική κατάσταση της Τουρκίας επιδεινώθηκε σημαντικά, με τον πληθωρισμό να φτάνει στο 20% και την ενεργειακή κρίση να επιβαρύνει περαιτέρω την αγορά. Παράλληλα, η πολιτική σκηνή της χώρας παρέμεινε ταραγμένη, με τον Πρόεδρο Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν να αντιμετωπίζει αυξανόμενες προκλήσεις.
Στο σήμερα, η τουρκική λίρα έχει υποστεί μεγάλο «σοκ» μετά τις τελευταίες πολιτικές εξελίξεις, με τα βλέμματα των αναλυτών να είναι στραμμένα στην ιστορική πολιτική – με οικονομικές επεκτάσεις – κρίση που πλήττει τη χώρα.
Βαριές κατηγορίες εναντίον του Ιμάμογλου
Οι Αρχές της Τουρκίας προχώρησαν σε μία αιφνιδιαστική κίνηση συλλαμβάνοντας τον δήμαρχο Κωνσταντινούπολης, Εκρέμ Ιμάμογλου και 100 ακόμη άτομα, μεταξύ των οποίων γνωστοί δημοσιογράφοι και επιχειρηματίες, σε εκτεταμένη επιχείρηση με 3.000 αστυνομικούς, στο πλαίσιο έρευνας για φερόμενες παράνομες δραστηριότητες.
Ο Ιμάμογλου κατηγορείται για ηγεσία εγκληματικής οργάνωσης, καθώς και για σειρά άλλων παραβάσεων, όπως δωροληψία, χειραγώγηση διαγωνισμών και παροχή βοήθειας στο PKK, το οποίο η τουρκική κυβέρνηση χαρακτηρίζει ως τρομοκρατική οργάνωση. Το CNNTurk μετέδωσε ότι οι κατηγορίες βασίζονται σε μακροχρόνια έρευνα της εισαγγελίας.
Πλάνα που μετέδωσαν τουρκικά μέσα δείχνουν δεκάδες αστυνομικούς με εξάρτυση αντιμετώπισης ταραχών να παρατάσσονται γύρω από το σπίτι του Ιμάμογλου, ενώ σύμφωνα με πληροφορίες, οι αρχές πραγματοποίησαν εκτεταμένη έρευνα στην κατοικία του.
İBB Başkanı Ekrem İmamoğlu’ndan ilk açıklama:
“Büyük bir zorbalıkla karşı karşıyayız, kendimi milletime emanet ediyorum…”
pic.twitter.com/hEJe21xm1W— Odatv (@odatv) March 19, 2025
Πολιτικές προεκτάσεις
Η σύλληψη του Ιμάμογλου πραγματοποιείται λίγες ημέρες πριν από τις εσωκομματικές εκλογές του Ρεπουμπλικανικού Λαϊκού Κόμματος (CHP), όπου αναμενόταν να αναδειχθεί υποψήφιος πρόεδρος. Η εξέλιξη αυτή έρχεται σε συνέχεια της πρόσφατης απόφασης του Πανεπιστημίου Κωνσταντινούπολης να ανακαλέσει το πτυχίο του, απόφαση που θα μπορούσε να του στερήσει τη δυνατότητα συμμετοχής στις επόμενες προεδρικές εκλογές.
Ο ίδιος ο Ιμάμογλου, σε βίντεο που δημοσιεύθηκε λίγο πριν από τη σύλληψή του, εμφανίζεται ψύχραιμος, δηλώνοντας: «Θα σταθώ όρθιος, θα συνεχίσω να αγωνίζομαι. Δεν θα υποκύψω». Κατήγγειλε επίσης ότι «μια χούφτα ανθρώπων επιχειρούν να καταπατήσουν τη λαϊκή βούληση».
