ΗΠΑ – Ιράν: Τι περιλαμβάνει το οπλοστάσιο της υπερδύναμης

Ο Τραμπ έχει απειλήσει επανειλημμένα το Ιράν με μαζική στρατιωτική επίθεση. Ο αμερικανικός στρατός θα είναι έτοιμος να εξαπολύσει επιθέσεις

Η τεράστια στρατιωτική κινητοποίηση των Ηνωμένων Πολιτειών στη Μέση Ανατολή δεν αποκλείεται να αποτελέσει προάγγελο πολέμου μεταξύ των ΗΠΑ – Ιράν. Η Ουάσιγκτον φέρεται, όπως μετέδωσε το Axios, να κλίνει προς το σενάριο σύρραξης. Σε εξέλιξη οι διαπραγματεύσεις των δύο πλευρών για το πυρηνικό πρόγραμμα της Τεχεράνης.

Ο Τραμπ έχει απειλήσει επανειλημμένα το Ιράν με μαζική στρατιωτική επίθεση, εάν οι εν εξελίξει συνομιλίες δεν καταλήξουν σε αντικατάσταση της πυρηνικής συμφωνίας που ο ίδιος ακύρωσε το 2018, κατά τη διάρκεια της πρώτης θητείας του.

Το μόνο που μένει είναι η απόφαση του Ντόναλντ Τραμπ προς τη μία ή την άλλη κατεύθυνση. Σήμερα, ο Αμερικανός πρόεδρος ισχυρίστηκε ότι «οι ΗΠΑ πρέπει να συνάψουν μια ουσιαστική συμφωνία με το Ιράν» τονίζοντας πως «δεν μπορούν να αποκτήσουν πυρηνικό όπλο» και ότι «θα μάθουμε για το Ιράν σε περίπου 10 ημέρες». «Το Ιράν πρέπει να κάνει συμφωνία αλλιώς θα συμβούν άσχημα πράγματα», πρόσθεσε. 

Ο Τραμπ έχει απειλήσει επανειλημμένα το Ιράν με μαζική στρατιωτική επίθεση, εάν οι εν εξελίξει συνομιλίες δεν καταλήξουν σε αντικατάσταση της πυρηνικής συμφωνίας που ο ίδιος ακύρωσε το 2018, κατά τη διάρκεια της πρώτης θητείας του.

Τα δίκτυα CNN και CBS μετέδωσαν ότι ο αμερικανικός στρατός θα είναι έτοιμος να εξαπολύσει επιθέσεις κατά του Ιράν ήδη από αυτό το Σαββατοκύριακο, αν και ο Τραμπ δεν έχει ακόμη λάβει την τελική απόφαση.

Η παρουσία «τόσο μεγάλης δύναμης πυρός στην περιοχή δημιουργεί μια δική της δυναμική», δήλωσε η Σούζαν Ζιάντε, ανώτερη σύμβουλος στο Κέντρο Στρατηγικών και Διεθνών Σπουδών. «Μερικές φορές είναι λίγο δύσκολο να φρενάρεις αυτή τη στρατιωτική δυναμική και να πεις, αυτό ήταν, δεν κάνουμε τίποτα», τόνισε η Ζιάντε στον ιστότοπο Al Monitor. 

Ισχυρή στρατιωτική κινητοποίηση

Σύμφωνα με έναν Αμερικανό αξιωματούχο, η Ουάσιγκτον διαθέτει επί του παρόντος 13 πολεμικά πλοία στη Μέση Ανατολή: ένα αεροπλανοφόρο -το Abraham Lincoln-, εννέα αντιτορπιλικά και τρία παράκτια πολεμικά πλοία, ενώ άλλα πλέουν προς την περιοχή.

Το αεροπλανοφόρο Gerald R. Ford, το μεγαλύτερο αεροπλανοφόρο στον κόσμο, βρίσκεται επί του παρόντος στον Ατλαντικό Ωκεανό, μεταβαίνοντας από την Καραϊβική προς τη Μέση Ανατολή, έπειτα από εντολή του Τραμπ νωρίτερα αυτόν τον μήνα. Συνοδεύεται από τρία αντιτορπιλικά.

Η μεταφορά δύο αεροπλανοφόρων στη Μέση Ανατολή, τα οποία μεταφέρουν το καθένα δεκάδες πολεμικά αεροσκάφη και έχουν πλήρωμα χιλιάδων, δεν είναι ένα συχνό γεγονός. Οι Ηνωμένες Πολιτείες ανέπτυξαν ξανά δύο αεροπλανοφόρα στην περιοχή τον Ιούνιο του 2025 κατά τους βομβαρδισμούς των ιρανικών πυρηνικών εγκαταστάσεων στον πόλεμο των 12 ημερών ανάμεσα στο Ισραήλ και το Ιράν. 

Οι Ηνωμένες Πολιτείες έχουν επίσης στείλει έναν μεγάλο στόλο αεροσκαφών στη Μέση Ανατολή, σύμφωνα με ανοιχτές πηγές πληροφοριών στο X και στον ιστότοπο παρακολούθησης πτήσεων Flightradar24. Αυτά περιλαμβάνουν μαχητικά αεροσκάφη F-22 Raptor, πολεμικά αεροσκάφη F-15 και F-16, καθώς και αεροσκάφη ανεφοδιασμού KC-135 που είναι απαραίτητα για τη διατήρηση των επιχειρήσεών τους. Την Τετάρτη, το Flightradar24 έδειξε πολλά KC-135 να πετούν κοντά ή εντός της Μέσης Ανατολής, αεροσκάφη προειδοποίησης και ελέγχου E3 Sentry καθώς και μεταγωγικά. 

Παράλληλα, το Πεντάγωνο φέρεται να έχει αποστείλει περισσότερα αμυντικά αεροπορικά συστήματα Patriot και THAAD στην περιοχή για να προστατεύσει τα στρατεύματά του από ενδεχόμενα αντίποινα των Ιρανών με πυραύλους μικρού και μεσαίου βεληνεκούς. Στην ευρύτερη περιοχή βρίσκονται πολλές μόνιμες αμερικανικές στρατιωτικές βάσεις που θα μπορούσαν να δεχτούν επίθεση ενώ υπολογίζεται ότι σε αυτές σταθμεύουν περίπου 30.000 έως 40.000 στρατιώτες. 

Τι αποτελέσματα θα φέρει ]στον κόσμο η σύρραξη ΗΠΑ – Ιράν ;

1. «Χειρουργικά» πλήγματα και εκδημοκρατισμός

Το πλέον αισιόδοξο σενάριο προβλέπει περιορισμένες επιθέσεις ακριβείας σε στρατιωτικές βάσεις των Φρουρών της Επανάστασης (IRGC), εγκαταστάσεις βαλλιστικών πυραύλων και πυρηνικά κέντρα. Στόχος είναι η αποδυνάμωση του καθεστώτος μέχρι την κατάρρευσή του. Ωστόσο, η ιστορία στο Ιράκ και τη Λιβύη διδάσκει ότι η πτώση δικτατορικών καθεστώτων συχνά οδηγεί σε χάος και όχι σε ομαλή μετάβαση στη δημοκρατία.

2. Το «Μοντέλο της Βενεζουέλας»

Ένα εναλλακτικό σενάριο θέλει το καθεστώς να επιβιώνει, αλλά να αναγκάζεται σε πλήρη υποχώρηση. Σε αυτή την περίπτωση, η Τεχεράνη θα περιόριζε τη στήριξη σε ένοπλες πολιτοφυλακές στην περιοχή και θα πάγωνε το πυρηνικό της πρόγραμμα. Παρόλα αυτά, η ηγεσία υπό τον Αγιατολάχ Χαμενεΐ έχει επιδείξει 47 χρόνια αδιάλλακτης στάσης, καθιστώντας αυτό το σενάριο μάλλον απίθανο.

3. Στρατιωτική διακυβέρνηση

Πολλοί αναλυτές θεωρούν ότι η πιο πιθανή έκβαση μιας κατάρρευσης είναι η άνοδος μιας στρατιωτικής κυβέρνησης από στελέχη των Φρουρών της Επανάστασης. Το «βαθύ κράτος» του Ιράν ελέγχει μεγάλο μέρος της οικονομίας και διαθέτει την ισχύ να καταστείλει κάθε εσωτερική αντίδραση, διατηρώντας τον έλεγχο ακόμη και μετά από εξωτερικά πλήγματα.

4.Η Απάντηση της Τεχεράνης: Ασύμμετρος πόλεμος

Το Ιράν έχει προειδοποιήσει ότι είναι «με το δάχτυλο στη σκανδάλη». Αν και υπολείπεται σε συμβατική ισχύ έναντι των ΗΠΑ, διαθέτει εργαλεία ικανά να προκαλέσουν παγκόσμιο σοκ, όπως με αντίποινα σε Συμμάχους. Στο στόχαστρο ενδέχεται να βρεθούν αμερικανικές βάσεις στον Κόλπο (Μπαχρέιν, Κατάρ), καθώς και υποδομές της Ιορδανίας ή του Ισραήλ.

5. Εργαλειοποίηση του πετρελαίου 

Η ναρκοθέτηση των Στενών του Ορμούζ, από όπου διέρχεται το 20-25% του παγκόσμιου πετρελαίου, θα προκαλούσε οικονομική ασφυξία διεθνώς.

6. Επιθέσεις «Σμήνους» (Swarm Attacks): 

Η χρήση εκατοντάδων drones και ταχύπλοων με εκρηκτικά κατά αμερικανικών πολεμικών πλοίων αποτελεί τον μεγαλύτερο εφιάλτη των επιτελών του Πέμπτου Στόλου.

7. Ο Κίνδυνος του Γενικευμένου Χάους

Η μεγαλύτερη ανησυχία για τη Σαουδική Αραβία και τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα είναι η μετατροπή του Ιράν σε μια «νέα Συρία». Με πληθυσμό 93 εκατομμυρίων και έντονες εθνοτικές διαφορές (Κούρδοι, Βαλούχοι), μια ολοκληρωτική κατάρρευση θα μπορούσε να πυροδοτήσει μια ανθρωπιστική κρίση και ένα προσφυγικό κύμα άνευ προηγουμένου.

ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ