Σε 16,1 δισ. ευρώ ή 9,2% του συνολικού ΑΕΠ της χώρας για το 2016, υπολογίζεται η συνολική συνεισφορά της επιβατηγού ναυτιλίας στην ελληνική οικονομία.
Σύμφωνα με μελέτη του ΙΟΒΕ με θέμα “Η συμβολή της επιβατηγού ναυτιλίας στην ελληνική οικονομία”, με όρους απασχόλησης, η συνολική συνεισφορά του κλάδου διαμορφώθηκε σε 349 χιλ. θέσεις εργασίας (ή 9,7% της συνολικής απασχόλησης).
Στη μελέτη του ΙΟΒΕ γίνεται ακόμη αναφορά στις αρνητικές επιπτώσεις που έχει για τον κλάδο και την επιβατική κίνηση η αύξηση του ΦΠΑ, ενώ υπολογίζεται ότι ο καθαρός ακτοπλοϊκός ναύλος στη χώρα μας είναι φθηνότερος από ότι στη γειτονική Ιταλία.
Επίσης, η μελέτη διαπιστώνει μία θετική συσχέτιση της ακτοπλοϊκής κίνησης με το διαθέσιμο εισόδημα και τις αεροπορικές αφίξεις από το εξωτερικό. Ειδικότερα μία αύξηση 10% στο διαθέσιμο εισόδημα οδηγεί σε αύξηση της ζήτησης για εισιτήρια κατά 8% βραχυπρόθεσμα.
Γενικότερα, όπως εκτιμά ο ΙΟΒΕ, η ζήτηση για ακτοπλοϊκές μεταφορές στις εσωτερικές γραμμές συνεισέφερε το 2016 περίπου 2,3 δισ. ευρώ στο ΑΕΠ της χώρας, στηρίζοντας 34,2 χιλ. θέσεις εργασίας στην ελληνική οικονομία, εκ των οποίων 5,4 χιλ. αφορούσαν άμεσα στην εγχώρια ακτοπλοΐα.
Τα σημαντικότερα σημεία της έρευνας
- Η χώρα μας έχει διπλάσιο αριθμό επιβατικών λιμανιών (145) στην Ευρώπη, από τη δεύτερη της σχετικής κατάταξης χώρα (Δανία 73), δείγμα του σημαντικού ρόλου που παίζει η ακτοπλοΐα στην οικονομική και κοινωνική ζωή του τόπου, ωστόσο έχει και τον δεύτερο υψηλότερο ΦΠΑ στα ακτοπλοϊκά εισιτήρια (Ελλάδα 24%). Σημειώνεται ότι ο Πειραιάς αποτελεί το μεγαλύτερο λιμάνι σε επιβατική κίνηση μεταξύ των χωρών της Ε.Ε.-28 (7,9 εκατ. επιβάτες το 2015). Να σημειωθεί πάντως ότι σε χώρες με υψηλή επιβατική κίνηση ο ΦΠΑ στα ακτοπλοϊκά εισιτήρια κυμαίνεται μεταξύ 6% (στη Σουηδία) και 10% (στην Ιταλία).
- Στις εσωτερικές ακτοπλοϊκές γραμμές σημειώθηκε το 2016 άνοδος κατά 1,6% στους επιβάτες, με την αύξηση να είναι σημαντικά υψηλότερη στα οχήματα (13%). Ωστόσο, σε σχέση με το 2009 η επιβατική κίνηση έχει υποχωρήσει κατά 16%.
- Στις γραμμές της Αδριατικής η επιβατική κίνηση από τα λιμάνια της χώρας διαμορφώθηκε το 2016 σε περίπου 1,5 εκατ. επιβάτες, ελαφρώς υψηλότερα σε σχέση με το 2012 και το 2013, αλλά κατά περίπου 33% χαμηλότερα σε σχέση με το 2009.
- Η ελληνική επιβατηγός ναυτιλία παραμένει μια από τις μεγαλύτερες στην Ευρώπη, καθώς μέσω αυτής πραγματοποιείται το 17% της θαλάσσιας επιβατικής κίνησης στο σύνολο της Ε.Ε.
- Το κόστος καυσίμων αποτελεί το βασικότερο λειτουργικό κόστος των ελληνικών ακτοπλοϊκών εταιρειών και φθάνει στο 27,6% των συνολικών εξόδων, ενώ το μισθολογικό κόστος ως ποσοστό του συνολικού λειτουργικού κόστους κυμαίνεται στο 23%, σε επίπεδα ανάλογα με αυτά ξένων ακτοπλοϊκών εταιρειών. Ωστόσο, στη Φινλανδία π.χ. το κράτος συμμετέχει στη χρηματοδότηση των ασφαλιστικών ταμείων των ναυτικών, καταβάλλοντας μέρος των εισφορών για τα συνταξιοδοτικά ταμεία.