του Σωτήρη Γ. Γιαννάτου
Η περίοδος του Αυγούστου στην Ελλάδα είναι συνήθως διάστημα διακοπών, χαλάρωσης και αδράνειας σε πολιτικό και κοινωνικό επίπεδο. Δεν είναι τυχαίο άλλωστε πως από την δεκαετία του 1980 και μετά, υπουργοί και βουλευτές όλων των κυβερνήσεων την αποκαλούσαν μάλιστα ως «τα μπάνια του λαού», χαριτολογώντας για την υποτονική δραστηριότητα σε όλους τους κυβερνητικούς τομείς.
Όμως, ο φετινός Αύγουστος αποτελεί μια κρίσιμη πολιτικά και οικονομικά περίοδο για την Ελλάδα αφού οι διεθνείς εξελίξεις τρέχουν, οι «θεσμοί», οι διεθνείς οίκοι αξιολόγησης και τα ξένα funds εργάζονται χωρίς εξαιρέσεις σε κανονικούς ρυθμούς κι ο χρόνος για την Ελλάδα κυλάει αντίστροφα. Τόσο ο Σεπτέμβριος όσο και γενικότερο το τελευταίο τετράμηνο της φετινής χρονιάς αναμένεται να είναι καθοριστικά και κρίσιμα για το μέλλον της χώρας.
Για πρώτη φορά μετά από δεκαετίες, η σημερινή κυβέρνηση, που αναδείχθηκε στις πρόωρες εθνικές εκλογές της 7ης Ιουλίου, δεν έχει την πολυτέλεια των διακοπών του Αυγούστου, ούτε και την πίστωση χρόνου, που συνοδεύει εθιμικά κάθε νέα κυβέρνηση, προκειμένου να φανούν τα πρώτα αποτελέσματα του έργου της.
Εκτός από τα στελέχη των «θεσμών», εξαιρετικά ανυπόμονοι είναι και οι Έλληνες ψηφοφόροι, που έδωσαν στον Κυριάκο Μητσοτάκη μια καθαρή εντολή με μεγάλο ποσοστό για την Νέα Δημοκρατία και αναμένουν πλέον απτά αποτελέσματα στην καθημερινότητα τους και στην πραγματική οικονομία.
Οι προεκλογικές του υποσχέσεις για ένα κράτος πιο σύγχρονο, με λιγότερη γραφειοκρατία και περισσότερη αποτελεσματικότητα, πιο φιλικό με τις επιχειρήσεις , που θα προσελκύσει ευκολότερα ξένες επενδύσεις καθώς και η μείωση της βαριάς φορολογίας, μπορεί να είχαν απήχηση στο εξωτερικό και σε ορισμένες κοινωνικές ομάδες στην Ελλάδα αλλά για τους περισσότερους ψηφοφόρους μέτρησε περισσότερο η ανάγκη για μια τεχνοκρατική σε αντίληψη κυβέρνηση που θα φέρει επιτέλους απτά αποτελέσματα και δεν θα μείνει σε επικοινωνιακά τρικ άνευ ουσίας και συναισθηματικά αφηγήματα. Άλλωστε, παρόμοιες υποσχέσεις έχουν ειπωθεί σε προηγούμενες εκλογικές αναμετρήσεις από νικητές και ηττημένους. Σήμερα όμως ο μέσος Έλληνας περιμένει πλέον από μια κυβέρνηση ουσία με αποδείξεις, πραγματικό έργο και αλήθειες αντί για υποσχέσεις και δηλώσεις. Αυτή είναι η νέα πολιτική πραγματικότητα: σκληρός ρεαλισμός.
Ας μην ξεχνάει κανείς πως σε λίγους μήνες συμπληρώνονται 10 χρόνια από την είσοδο της Ελλάδας στην πιο σκληρή, επίπονη και μακροχρόνια οικονομική κρίση μετά τον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο. Μια κρίση που εξανάγκασε χιλιάδες Έλληνες να μεταναστεύουν στο εξωτερικό και εκατομμύρια άλλους να παραμείνουν σχεδόν εξ’ ανάγκης, ζώντας για μεγάλο χρονικό διάστημα στα όρια της φτώχειας, έχοντας περιορισμένα εισοδήματα (είτε από «βαλκανοποιημένους» μισθούς και συντάξεις λόγω αλλεπάλληλων περικοπών και μειώσεων) αλλά με βαριές φορολογικές υποχρεώσεις, ή να αντιμετωπίζουν το δράμα της μακροχρόνιας ανεργίας και της περιθωριοποίηση που φέρνει μαζί της.
Πολίτες μιας νέας εποχής
Γι’ αυτό στην πλειονότητά τους οι 2,25 εκατομμύρια ψηφοφόροι, που ανέδειξαν στην εξουσία την Νέα Δημοκρατία, εκτός από πραγματικά έργα με εμφανή αποτελέσματα, περιμένουν να ακούσουν από την κυβέρνηση πάνω από όλα την αλήθεια – όσο σκληρή κι αν είναι για την καθημερινότητά τους – και όχι νέες υποσχέσεις, φιλόδοξα σχέδια και ουτοπικά πολιτικά οράματα για το μέλλον.
Για πρώτη φορά μετά τη Μεταπολίτευση, φαίνεται πως οι πολίτες επιζητούν την αλήθεια περισσότερο από ένα νέο όραμα. Αναζητούν από τους πολιτικούς την ουσιαστική περιγραφή της πραγματικής κατάστασης της οικονομίας και της κοινωνίας, χωρίς ίχνος ωραιοποίησης και …δημιουργικής λογιστικής (όπως στην «εποχή Σημίτη»). Θέλουν να ξέρουν σε ποιους τομείς υπάρχουν ρεαλιστικές λύσεις, τις οποίες μπορεί να υλοποιήσει η κυβέρνηση αλλά και το αληθινό κόστος τους. Περιμένουν να ακούσουν για όλα τα προβλήματα της χώρας, που παρέμειναν άλυτα επί δεκαετίες επειδή έχουν «πολιτικό κόστος» και όχι για τα προβλήματα της προσωπικής ατζέντας υπουργών και βουλευτών.
Ενδεχομένως να είναι η πρώτη φορά που οι πολίτες επέλεξαν όχι την πιο ελκυστική πρόταση για μια νέα κυβέρνηση, αλλά την πιο αληθοφανή πρόταση κυβερνητικού προγράμματος, αδιαφορώντας για τις πολιτικές πρακτικές του παρελθόντος – όπως την άκρατη παραχωρολογία – και τα διαφημιστικά «κόλπα» με τα ωραία χαμογελαστά πρόσωπα και τα έξυπνα σλόγκαν. Και το έκαναν συνειδητά και με πλήρη επίγνωση της επιλογής τους.
Για τους περισσότερους Έλληνες η αύξηση της απασχόλησης και η μείωση της ανεργίας είναι μια στατιστική επιτυχία χωρίς αντίκρυσμα στην πραγματική ζωή τους. Οι δείκτες μπορεί να βελτιώθηκαν σταδιακά από το 2013 και μετά, αλλά τα χαρακτηριστικά της ζωής τους χειροτέρευαν χρόνο με τον χρόνο. Η αναζήτηση μιας θέσης εργασίας εξελίχθηκε την τελευταία δεκαετία σε μια διαγωνιστική διαδικασία με ελάχιστους νικητές κι αυτό το γεγονός δεν άλλαξε με την πτώση των ποσοστών ανεργίας. Οι αγορές τους στο σουπερμάρκετ γεμίζουν μικρότερο καλάθι κάθε χρόνο και αυτή την πραγματικότητα δεν είναι σε θέση να την «σκεπάσουν» οι καλύτεροι δείκτες.
Οι περισσότεροι μισθωτοί ουσιαστικά επιστρέφουν ένα μεγάλο μέρος από τις μηνιαίες αποδοχές τους – σε ετήσια βάση – στα δημόσια ταμεία για να καλύψουν τις φορολογικές υποχρεώσεις και όχι τις προσωπικές ή τις οικογενειακές υποχρεώσεις τους. Κι αυτά δεν έχουν καμία σχέση με τους αριθμούς αλλά με την «αλήθεια της πραγματικής ζωής».
Αν λοιπόν κάτι περιμένουν από την σημερινή κυβέρνηση είναι πράξεις, μεταρρυθμίσεις ουσίας, έργα, προώθηση της καινοτομίας, ενίσχυση της αξιοκρατίας, δημιουργία πραγματικών επενδύσεων από Έλληνες και ξένους επενδυτές, διαφάνεια και ενημέρωση. Μα πάνω από όλα την αλήθεια για όσα συμβαίνουν σε πολιτικό επίπεδο και έχουν επίδραση στην καθημερινότητα και την ζωή κάθε πολίτη.
