της Αγάθης ΓΑΛΑΝΗ*
Το καλύτερο πράγμα που θα μπορούσε να πει ένας υπάλληλος είναι: “Μου αρέσει πολύ να δουλεύω εδώ”.
Οι εργαζόμενοι που απολαμβάνουν το εργασιακό τους περιβάλλον συμμετέχουν πιο ουσιαστικά στους στόχους, συνεργάζονται καλύτερα, καινοτομούν πιο συχνά και, γενικά, έχουν μια έντονη διάθεση να πετύχουν. Με απλά λόγια, είναι καλό και για τους ίδιους, και για την επιχείρηση.
Οι επιχειρήσεις σε κάθε γωνία της γης ξοδεύουν χρόνο και χρήμα προκειμένου να καταλάβουν και να διαμορφώσουν μια εταιρική κουλτούρα που θα κάνει τους υπαλλήλους τους να αγαπήσουν το χώρο της εργασίας τους. Τι είναι αυτό που κάνει μια εταιρεία “εξαιρετικό μέρος για να εργάζεται κανείς”; Η απάντηση εξαρτάται από το μέγεθος της επιχείρησης, τη γεωγραφική της θέση, το κλάδο στον οποίο δραστηριοποιείται, τα κίνητρα και τις πρόσθετες αμοιβές που προσφέρει στους υπαλλήλους της, μαζί με τις ευκαιρίες καριέρας, την ισορροπία προσωπικής-επαγγελματικής ζωής, και πολλά άλλα.
Όμως πέρα από αυτά, οι εταιρείες που θεωρούνται ότι προσφέρουν ένα εξαιρετικό περιβάλλον εργασίας έχουν ένα τουλάχιστον κοινό χαρακτηριστικό – η εταιρική τους κουλτούρα δεν έχει διαμορφωθεί μέσα σε μία ημέρα.
Πώς λοιπόν μπορεί κανείς να διαμορφώσει μια επιτυχημένη και «αξιαγάπητη» εταιρική κουλτούρα; Εστιάζοντας το ενδιαφέρον του σε πέντε βασικούς άξονες, οι οποίοι μπορεί να δείχνουν προφανείς σε μια πρώτη ανάγνωση, έχουν όμως τη δύναμη, εάν ενσωματωθούν με επιτυχία στο DNA της επιχείρησης, να κάνουν το προσωπικό της να δηλώνει με περηφάνια το σεβασμό, το θαυμασμό και την αγάπη του για την εταιρεία.
1. Αντιληφθείτε αυτά που δεν λέγονται
Η εταιρική κουλτούρα είναι κάτι πολύ περισσότερο από ένα όμορφο λογότυπο στα κεντρικά γραφεία ή την καφετέρια της εταιρείας. Είναι και όσα δίνουν τον τόνο στις σχέσεις της εταιρείας με το προσωπικό, τα οποία δεν μπορούν να εκφραστούν με λόγια. Το γεγονός ότι μια εταιρεία δεν έχει ορίσει με λέξεις την κουλτούρα της, δεν σημαίνει ότι αυτή δεν υπάρχει. Μια υποβόσκουσα εταιρική κουλτούρα διαμορφώνεται από τους ίδιους τους εργαζομένους με τρόπο εντελώς φυσικό, και είναι εξίσου σημαντικό για μια επιχείρηση να μπορεί να την αποκωδικοποιήσει. Υπάρχει ανταγωνισμός μεταξύ των υπαλλήλων; Ενθαρρύνουν οι επικεφαλής τα μέλη των ομάδων τους να μοιράζονται τις ιδέες τους; Οι υπάλληλοι κάνουν παρέα μεταξύ τους εκτός δουλειάς; Το να προσπαθήσει μια επιχείρηση να κατανοήσει τη “σιωπηλή” αυτή κουλτούρα, βοηθά την ηγετική ομάδα να σχεδιάσει προγράμματα τα οποία είναι ευθυγραμμισμένα με τις αξίες του προσωπικού, γεγονός που οδηγεί στην ενδυνάμωση και την καλύτερη εμπέδωση της ‘ανεπίσημης’ κουλτούρας που ήδη υπάρχει.
2. Αποζητάτε (και ακούτε) τις αντιδράσεις
“Χρειάζεται θάρρος για να σηκωθεί κάποιος όρθιος και να μιλήσει, όπως χρειάζεται θάρρος και για να καθίσει κάτω και να ακούσει”, Ουίνστον Τσώρτσιλ.
Η ετήσια έρευνα μεταξύ των εργαζομένων μιας επιχείρησης μπορεί ενδεχομένως να φαίνεται μια επαναλαμβανόμενη και μονότονη διαδικασία, παρόλα αυτά εξακολουθεί να αποτελεί ένα σημαντικό εργαλείο για τη διαμόρφωση θετικής εταιρικής κουλτούρας. Προσφέροντας στους υπαλλήλους ένα βήμα απ’ όπου μπορούν να εκφράσουν τις απόψεις τους ανώνυμα, αποκτούμε ένα θαυμάσιο μηχανισμό για να δεχτούμε την ειλικρινή κριτική και την αξιολόγηση συγκεκριμένων προγραμμάτων ή πρωτοβουλιών, από την πλευρά του προσωπικού. Όμως το να ζητήσουμε απλώς την κριτική των υπαλλήλων μας δεν αρκεί. Αυτό που κάνει την πραγματική διαφορά είναι το κατά πόσο η διοικητική ομάδα είναι προετοιμασμένη να προχωρήσει σε συγκεκριμένες πράξεις. Οι εργαζόμενοι καταλαβαίνουν ότι οι αλλαγές δεν μπορούν να γίνουν σε μία μέρα, όμως η συναίσθηση ότι υπάρχει μια διοίκηση που ακούει τις απόψεις τους και εργάζεται προς την εξεύρεση λύσεων, συμβάλλει σημαντικά στη δημιουργία θετικής εταιρικής κουλτούρας.
3. Μεταδώστε το Όραμα
Φυσικά, οι εργαζόμενοι γνωρίζουν τους γενικούς στόχους της επιχείρησης – να πουλήσουμε το X προϊόν, να παρέχουμε την Y υπηρεσία– αισθάνονται όμως προσωπικά υπεύθυνοι για την επίτευξη αυτών των στόχων; Το κλειδί για να μεταφέρουμε αποτελεσματικά το όραμα της επιχείρησης στους υπαλλήλους της, είναι να εξηγήσουμε με συγκεκριμένο τρόπο πώς αυτό συνδέεται με κάθε τμήμα, κάθε ομάδα και κάθε εργαζόμενο. Αν το προσωπικό κατανοεί το πώς οι εσωτερικοί στόχοι μιας ομάδας μπορούν να επηρεάσουν άμεσα την πορεία της εταιρείας προς την επιτυχία, τότε νιώθει ένα επιπλέον κίνητρο για ό,τι κάνει, με αποτέλεσμα να εμπεδώνεται ένα αίσθημα περηφάνιας και προσωπικής ευθύνης.
4. Δώστε ευκαιρίες εξέλιξης
Όλοι οι μεγάλοι ηγέτες συμφωνούν – το ανθρώπινο δυναμικό είναι το πιο πολύτιμο κεφάλαιο μιας επιχείρησης. Γι’ αυτό, οι εταιρείες έχουν την ευθύνη να δίνουν στους υπαλλήλους τους ευκαιρίες εσωτερικής εξέλιξης και επαγγελματικής βελτίωσης. Δεν υπάρχει τίποτα που να εμπνέει και να δεσμεύει τους εργαζομένους καλύτερα, από ένα πλάνο για το μέλλον. Πλάνα καριέρας και προσωπικής εξέλιξης δίνουν στους εργαζομένους τη δυνατότητα να αποκτήσουν τον έλεγχο της μελλοντικής τους πορείας, ενώ εσωτερικά σεμινάρια και προγράμματα εκπαίδευσης τους βοηθούν να βελτιώνουν διαρκώς τις επαγγελματικές τους δεξιότητες. Συμμετοχή σε συνέδρια, ευκαιρίες επαγγελματικής δικτύωσης, και πιστοποιητικά συμμετοχής σε σεμινάρια είναι εξίσου σημαντικά. Οι ευκαιρίες για μάθηση και προσωπική εξέλιξη αποδεικνύουν στους εργαζομένους ότι η εταιρεία έχει τη διάθεση να επενδύσει στο μέλλον τους, γεγονός που τους κάνει να εκτιμούν και να επιδιώκουν την προσωπική τους βελτίωση.
5. Γιορτάστε τις επιτυχίες
Ο πιο προφανής, και διασκεδαστικός, τρόπος να εμπεδωθεί μια θετική εταιρική κουλτούρα, είναι η διοργάνωση εκδηλώσεων με αφορμή μια μεγάλη (ή και μικρότερη) επιτυχία. Μια εταιρική εκδρομή, τα γενέθλια ενός τμήματος, αλλά και τα χρηματικά κίνητρα ή τα stock options, είναι σημαντικά, στο βαθμό που μας δίνουν το χρόνο να αναγνωρίσουμε στην πράξη τη σκληρή δουλειά των εργαζομένων. Η ευκαιρία για ένα μικρό διάλειμμα, για να γιορτάσουμε μια επιτυχία και να ξεσκάσουμε μαζί με τους συναδέλφους, αποτελεί έναν εξαιρετικό τρόπο να ολοκληρώσουμε ένα επιτυχημένο project. Αλήθεια, σε ποιον δεν αρέσει να αισθάνεται πολύτιμος;
Η θετική εταιρική κουλτούρα βοηθά τις επιχειρήσεις να προσελκύουν και να διακρατούν στελέχη με ταλέντο, και αποτελεί ένα σαφές κριτήριο διαχωρισμού μιας καλής από μία εξαιρετική επιχείρηση. Κι ενώ δεν υπάρχει μία συνταγή για τη δημιουργία θετικής κουλτούρας που να μπορεί να εφαρμοστεί σε όλες τις επιχειρήσεις, οι εταιρείες που καταφέρνουν να κερδίσουν την αναγνώριση για το εξαιρετικό εργασιακό τους περιβάλλον (“great place to work”) καταλαβαίνουν πόσο σημαντικό είναι να αισθάνεται ικανοποιημένο το προσωπικό τους.
* Η Αγάθη Γαλάνη είναι Country Manager για την Ελλάδα, την Κύπρο και τη Μάλτα στην EMC. Το 2014, η EMC αναγνωρίστηκε ως μία από τις 25 πολυεθνικές με το καλύτερο εργασιακό περιβάλλον (“Top 25 Best Multinational Workplaces”).
