του Ανέστη ΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ *
Οι αποτελεσματικοί, καλά εκπαιδευμένοι και χαρισματικοί ηγέτες μπορούν να αποτελέσουν τον καταλυτικό παράγοντα, ο οποίος θα κάνει τη διαφορά σε ένα επιχειρηματικό περιβάλλον.
Ειδικά σε ένα ευμετάβλητο και ασταθές περιβάλλον, όπως είναι η οικονομική κρίση, ο ηγέτης είναι αυτός που οφείλει να ξεχωρίσει και να σώσει το «καράβι». Είναι ο άνθρωπος από τον οποίο η εταιρεία προσδοκά να διακρίνει γρηγορότερα από τους υπολοίπους τα νέα δεδομένα και τις απότομες αλλαγές, να τα ερμηνεύσει ορθά και να βρει τον κατάλληλο τρόπο δράσης, αναλόγως των συνθηκών.
Και ηγέτης, φυσικά, δεν είναι ένας σε κάθε εταιρεία. Όταν αναφέρομαι στην έννοια ηγέτης/ leader, αναφέρομαι σε μια ολόκληρη ομάδα ηγετικών στελεχών, με ποικίλες αρμοδιότητες και αντικείμενα. «Leader είναι ο υπεύθυνος ανθρώπινου δυναμικού, leader είναι ο διευθυντής, leader είναι και ο αρχιμάγειρας στην κουζίνα ενός εστιατορίου».
Έχοντας παραδεχτεί τη σημασία των ηγετικών ικανοτήτων, η επόμενη ερώτηση είναι πως μπορούμε να τις αποκτήσουμε, τόσο εμείς όσο και τα στελέχη μας. «Κλειδί» για τη δημιουργία και επιτυχία ενός leader είναι η συνεχής εκπαίδευση.
Ο εύστοχος leader οφείλει να ανανεώνει συνεχώς τις γνώσεις του, ειδικά σε μια εποχή που η «διάρκεια ζωής» κάθε γνώσης είναι περίπου πέντε χρόνια, να αναγνωρίζει ποιες θα είναι οι προκλήσεις του αύριο και να είναι δεκτικός στην εκμάθηση νέων δεξιοτήτων, ώστε να τις αντιμετωπίσει.
Δυστυχώς, με την έλευση της κρίσης τα πρώτα πράγματα τα οποία κόπηκαν από τους εταιρικούς προϋπολογισμούς ήταν τα εκπαιδευτικά προγράμματα. Σύμφωνα με την πρόσφατη, παγκόσμια, έρευνα της Deloitte για το ανθρώπινο κεφάλαιο, το 85% των ερωτηθέντων αξιολόγησε την εκπαίδευση από σημαντική έως πολύ σημαντική. Αντιστρόφως ανάλογα, η έρευνα έδειξε πως όλο και λιγότερες εταιρείες καταφέρνουν να παρέχουν σωστή και συστηματική επιμόρφωση στα στελέχη τους. Η κρίση δεν ευθύνεται εξ’ ολοκλήρου για αυτό όμως. Η αποσύνδεση των απτών αποτελεσμάτων από την εκπαιδευτική διαδικασία είναι ένας ακόμα σοβαρός λόγος.
Επί πολλά έτη, ήταν αδύνατον για τις εταιρείες να αξιολογήσουν την επένδυση που έκαναν ώστε να επιμορφώσουν και να καταρτίσουν μια ομάδα στελεχών. Πολύ συχνά, μετά τις εκπαιδεύσεις, τα στελέχη θα δήλωναν πως πέρασαν καλά και έμαθαν πολλά και καινούρια πράγματα, αλλά πως, ουσιαστικά, δεν βοηθήθηκαν ώστε να βελτιώσουν κάτι στον τρόπο εργασίας τους.
Αυτό όμως αλλάζει. Πλέον τα προγράμματα με θέμα την ηγεσία και το management τείνουν να έχουν πολύ συγκεκριμένους στόχους και να αναπτύσσονται γύρω από τις προκλήσεις που αντιμετωπίζουν καθημερινά οι leaders κάθε εταιρείας. Πολλές μεγάλες εταιρείες, όπως οι GE, Honeywell και Siemens, ακολούθησαν την προσέγγιση αυτή και πλέον βλέπουν κέρδη εκατομμυρίων δολαρίων. Μετέτρεψαν δηλαδή την επαγγελματική κατάρτιση από μια τρύπα εξόδων σε μια πηγή σημαντικών εσόδων.
Στην Ελλάδα χρειαζόμαστε τώρα, περισσότερο από ποτέ, αποτελεσματικούς ηγέτες: ηγέτες, οι οποίοι θα είναι συνεχώς συντονισμένοι με τις εξελίξεις της εποχής και του τομέα τους και θα συμπαρασύρουν τους συναδέρφους και την εταιρεία τους στον ανοδικό δρόμο που οι ίδιοι έχουν χαράξει. Ίσως, τώρα είναι η κατάλληλη στιγμή να επενδύσουμε χρόνο και κεφάλαιο στη δημιουργία, στην εκπαίδευση και την επιμόρφωση άξιων ηγετικών στελεχών.
