Το Ομοσπονδιακό Διοικητικό Δικαστήριο της Γερμανίας θα αποφασίσει σήμερα εάν οι ιατρικέ εξετάσεις για τον καθορισμό της ηλικίας των νέων προσφύγων θα αποτελέσουν κανόνα και όχι εξαίρεση. Όπως αναφέρει η DW, η υπόθεση έφτασε στην αρμοδιότητα του δικαστηρίου, ύστερα από την αγωγή ενός Αφγανού ο οποίος θεωρήθηκε ενήλικος ύστερα από οπτική επιθεώρηση.
Οι ασυνόδευτοι ανήλικοι πρόσφυγες που φθάνουν στη Γερμανία φροντίζονται επί του παρόντος από τα τοπικά γραφεία ευημερίας των νέων, όπως απαιτείται από τον ομοσπονδιακό νόμο. Τα εν λόγω γραφεία έχουν επίσης ως καθήκον να επιβεβαιώσουν την ηλικία του πρόσφυγα – ή σε ορισμένες περιπτώσεις την επαλήθευση του – η οποία διεξάγεται από δύο ειδικούς κατά τη διάρκεια μιας επονομαζόμενης οπτικής επιθεώρησης. Εάν υπάρχουν σημαντικές αμφιβολίες ως προς την ηλικία ενός πρόσφυγα, το γραφείο μπορεί να διατάξει ιατρική εξέταση.
Τώρα, το Ομοσπονδιακό Διοικητικό Δικαστήριο πρέπει να ενεργεί ως τελικός διαιτητής ως προς το αν μια οπτική επιθεώρηση εφαρμόζεται μόνο σε περιπτώσεις όπου ένα πρόσωπο είναι σαφώς ανήλικος ή ενήλικας.
“Αυτό θα μπορούσε να σημαίνει ότι μια ιατρική εξέταση θα αποφευχθεί μόνο εάν οι κοινωνικοί λειτουργοί και ο πρόσφυγας συμφωνούν ως προς την ηλικία”, όπως δήλωσε στη DW ο Guido Kirchhoff του Πανεπιστημίου Εφαρμοσμένων Επιστημών του Ostfalia. Σε όλες τις άλλες περιπτώσεις, θα διεξάγεται ομοσπονδιακά εγκεκριμένη ιατρική εξέταση. Το ζήτημα της ηλικίας των προσφύγων έχει εξελιχθεί σε ένα ζήτημα που συζητάται θερμότατα στη Γερμανία μετά τις δολοφονίες μιας 19χρονης φοιτήτριας ιατρικής και ενός 15χρονου κοριτσιού. Και στις δύο περιπτώσεις, οι δράστες είχαν ταξινομηθεί εσφαλμένα ως ανήλικοι – μια κατάσταση που προσφέρει ορισμένα πλεονεκτήματα. Οι ανήλικοι πρόσφυγες δεν ζουν σε συλλογικά καταλύματα, αλλά σε νοικοκυριά, έχουν ευκολότερη πρόσβαση στην εκπαίδευση και λαμβάνουν ψυχολογική φροντίδα. Η οικογενειακή επανένωση καθίσταται επίσης ευκολότερη για τους ανηλίκους και οι νέοι προστατεύονται από την απέλαση.
Ο Sean McGinley, διευθύνων σύμβουλος του Συμβουλίου Προσφύγων στη νότια Γερμανία, δεν αρνείται ότι, υπό το πρίσμα αυτών των πλεονεκτημάτων, ορισμένοι πρόσφυγες μπορούν να δηλώσουν ότι είναι νεότεροι από ότι είναι στην πραγματικότητα όταν φτάνουν στη χώρα. Ωστόσο, πιστεύει ότι οι υποστηρικτές των ιατρικών δοκιμών που καθορίζουν την ηλικία ενδιαφέρονται πρωτίστως να δείξουν ότι είναι δύσκολες όταν πρόκειται για την πολιτική των προσφύγων.
“Δίνουν την εντύπωση ότι αυτές οι δοκιμές είναι σαν να μετράμε δαχτυλίδια ανάπτυξης σε ένα δέντρο, αυτό απλά δεν συμβαίνει”, δήλωσε ο McGinley στη DW.
Ωστόσο, ο Kay Ruge, επικεφαλής του Τμήματος Ασύλου και Προσφύγων για την Ένωση Αγροτικής Επαρχίας της Γερμανίας, διαφωνεί. Αναφέρει ότι το συνολικό πρόβλημα είναι ότι τώρα όλοι οι πρόσφυγες ισχυρίζονται ότι είναι ανήλικοι.
“Ο κανόνας μέχρι σήμερα είναι πολύ χαλαρός όσον αφορά την ηλικία”, ανέφερε ο Ruge στη DW. “Είμαστε της άποψης ότι ο νόμος θα μπορούσε να είναι πολύ πιο αυστηρός”.
Στις αρχές Ιανουαρίου, το δεξιό λαϊκίστικο κόμμα Alternative for Germany (AfD) υπέβαλε πρόταση στη Γερμανική βουλή ζητώντας ποινές φυλάκισης για πρόσφυγες που έλεγαν ψέματα για την ηλικία τους. Το AfD ζήτησε επίσης υποχρεωτικές ιατρικές εξετάσεις αν δεν ήταν δυνατή η παροχή επίσημων εγγράφων για την επιβεβαίωση της ηλικίας ενός ατόμου.
Στην πράξη, οι δοκιμές για τον προσδιορισμό της ηλικίας των προσφύγων διαφέρουν από κράτος σε κράτος. Όταν προκύψει αμφιβολία για την ηλικία ενός ατόμου, η εμφάνισή του αρχικά εκτιμάται, ακολουθούμενη από συνολική σωματική ανάπτυξη και ανάπτυξη τριχών του προσώπου, αλλά όχι την ανάπτυξη των σεξουαλικών οργάνων. Πέρα από αυτό, η ηλικία μπορεί επίσης να καθοριστεί λαμβάνοντας ακτινογραφίες των δοντιών, των οστών, των καρπών και της λεκάνης. Το περιθώριο σφάλματος για τέτοιες δοκιμές είναι σημαντικό: μέχρι δύο έτη προς οποιαδήποτε κατεύθυνση.
Υπάρχουν επίσης δεοντολογικές ανησυχίες. Νωρίτερα φέτος, ο Frank Ulrich Montgomery, πρόεδρος του Γερμανικού Ιατρικού Συλλόγου, δήλωσε στην Süddeutsche Zeitung ότι η υποβολή ενός ατόμου σε ακτινογραφία χωρίς να έχει ιατρική ανάγκη ήταν μια εισβολή στη σωματική ακεραιότητα του ατόμου.
Το Συμβούλιο Προσφύγων εξακολουθεί να θεωρεί την οπτική επιθεώρηση ως την καλύτερη μέθοδο.
«Οι ιατρικές διαδικασίες είναι πάντα αμφισβητήσιμες από νομική άποψη», είπε.
Η διαμάχη γύρω από την πρακτική επαλήθευσης οδήγησε στην αναζήτηση εναλλακτικών λύσεων, συμπεριλαμβανομένων των σαρωτών χειρός και των γονιδιακών δοκιμασιών που αναπτύχθηκαν στις Ηνωμένες Πολιτείες. Παρόλα αυτά, δεν υπάρχει συναίνεση, όπως αναφέρει ο εγκληματολόγος Andreas Schmeling του Πανεπιστημίου του Münster σε μια αναφορά στο κρατικό κοινοβούλιο της Κάτω Σαξονίας: «Καμία μέθοδος δεν μπορεί να αποδείξει οριστικά ότι ένα άτομο είναι ή δεν είναι 18 ετών».
