Το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο δίνει στην Βρετανία το άλλοθι που χρειάζεται (αλλά θέλει;)

Το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο αποφάνθηκε πριν από λίγο ότι το Ηνωμένο Βασίλειο μπορεί αν θέλει να αναστρέψει μονομερώς την απόφασή του να εγκαταλείψει την Ευρωπαϊκή Ένωση, χωρίς δηλαδή τη σύμφωνη γνώμη των υπόλοιπων 27 χωρών του μπλοκ.

Απόφαση που δίνει στη βρετανική κυβέρνηση το άλλοθι να υπαναχωρήσει από τη θέση της για αποχώρηση από την ΕΕ στις 29 Μαρτίου του 2019, εν όψει και της ήττας που αναμένεται να υποστεί στην αυριανή ψηφοφορία. Ωστόσο, την ίδια στιγμή κάτι τέτοιο θα ισοδυναμούσε με πολιτική αυτοκτονία για την Βρετανίδα πρωθυπουργό, Τερέζα Μέι, η οποία πολλάκις το τελευταίο διάστημα έχει τονίσει ότι η συμφωνία που διαπραγματεύτηκε είναι η καλύτερη δυνατή και ότι τυχόν απόρριψή της ενέχει είτε τον κίνδυνο ενός “άτακτου” διαζυγίου είτε τη μη αποχώρηση, κάτι που αντίκειται στην απόφαση του βρετανικού λαού.

Στο πλαίσιο αυτό, εάν η Τερέζα Μέι κερδίσει τη μάχη του κοινοβουλίου αύριο Τρίτη, η διαδικασία του “διαζυγίου” αναμένεται να συνεχιστεί στη βάση της συμφωνίας που επετεύχθη με τις Βρυξέλλες τον περασμένο μήνα. Εάν όμως η Μέι χάσει, τότε το πιθανότερο σενάριο είναι να διεξαχθούν νέες εκλογές, ή ενδεχομένως να υπάρξει ένα νέο δημοψήφισμα.

Σε κάθε περίπτωση, η απόφαση του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου, μία μόλις ημέρα πριν από την κρίσιμη αυριανή ψηφοφορία στο βρετανικό κοινοβούλιο, είναι σίγουρο ότι θα αυξήσει την πίεση που δέχεται η Μέι τόσο από βουλευτές του κόμματός της όσο και από την αντιπολίτευση και θα δυσκολέψει τη μάχη που καλείται να δώσει η Βρετανίδα πρωθυπουργός.

Ήδη, οι υπέρμαχοι της παραμονής της Βρετανίας στην ΕΕ χαιρέτισαν την απόφαση του ανώτατου δικαστηρίου, καθώς εκτιμούν ότι ενισχύει τις ελπίδες τους για τη διεξαγωγή ενός νέου δημοψηφίσματος που θα ακύρωνε την προγραμματισμένη έξοδο της Βρετανίας από το μπλοκ.

Ενδεικτική είναι η δήλωση του Σκωτσέζου βουλευτή και πολέμιου του Brexit, Άλιν Σμιθ, ο οποίος ήταν ένας εκ των βουλευτών που ζήτησαν από το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο να διευκρινίσει εάν το Άρθρο 50 της συνθήκης της ΕΕ επιτρέπει στη Βρετανία τη μονομερή ακύρωση του Brexit. “Η σημερινή απόφαση στέλνει ένα σαφές μήνυμα στους Βρετανούς βουλευτές, πριν από την αυριανή ψηφοφορία, ότι υπάρχει διέξοδος από αυτό το χάος. Ένα φως στην άκρη του τούνελ για την οικονομία, για θέσεις εργασίας και για τη θέση του Ηνωμένου Βασιλείου στην παγκόσμια σκηνή. Τώρα εξαρτάται από το Ηνωμένο Βασίλειο”, σημείωσε.

“Εάν το Ηνωμένο Βασίλειο επιλέξει να αλλάξει γνώμη για το Brexit, τότε η ανάκληση του Άρθρου 50 είναι μια επιλογή και οι Ευρωπαίοι θα πρέπει να καταβάλλουν κάθε δυνατή προσπάθεια να καλωσορίσουν το Ηνωμένο Βασίλειο με ανοιχτές αγκάλες”, πρόσθεσε ο Σμιθ.

Στο αντίποδα, ωστόσο, ο υπουργός Περιβάλλοντος της κυβέρνησης Μέι, Μάικλ Γκόουβ, υπέρμαχος του Brexit, απέρριψε την απόφαση του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου και επανέλαβε την πρόθεση της κυβέρνησης να παραμείνει σταθερή στη θέση της για αποχώρηση της Βρετανίας από την ΕΕ.

Αξίζει να σημειωθεί επίσης ότι σύμφωνα με την απόφαση του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου, η Βρετανία δεν θα πρέπει να υποστεί κυρώσεις εάν σταματήσει τη διαδικασία του Άρθρου 50 που ενεργοποιήθηκε πέρυσι μετά το δημοψήφισμα του Ιουνίου του 2016. “Μια τέτοια ανάκληση, σύμφωνη με τις εθνικές συνταγματικές απαιτήσεις, θα έχει ως αποτέλεσμα το Ηνωμένο Βασίλειο παραμένει στην ΕΕ υπό όρους που παραμένουν αμετάβλητοι”, αναφέρει χαρακτηριστικά στην απόφασή του.

Ωστόσο, δεν είναι καθόλου σαφές εάν και πώς η Βρετανία θα μπορούσε να οργανώσει ένα νέο δημοψήφισμα, ιδίως δεδομένου του σύντομου χρόνου που απομένει έως τις 29 Μαρτίου που έχει προγραμματιστεί η έξοδος της χώρας από την ΕΕ. Πολλοί είναι δε αυτοί που προειδοποιούν ότι ένα νέο δημοψήφισμα θα μπορούσε να προκαλέσει αναταραχές, καθώς οι δημοσκοπήσεις δείχνουν ότι η πλειοψηφία για παραμονή στην ΕΕ είναι περιορισμένη.

ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ