Βρίσκονται ανάμεσα μας, σε μικρές και μεγάλες πλατείες και κήπους, σε κάθε γειτονιά της Αθήνας. Έχουν την δική τους ιστορία που σημάδεψε την πολιτική, την πολιτιστική, την κοινωνική ζωή του τόπου μας. Σε ορισμένες περιπτώσεις ήταν τόσο καθοριστική η συμβολή τους που θα μπορούσαμε να πούμε ότι άλλαξε το ρου της ιστορίας του τόπου.
Πρόκειται για τις προσωπικότητες που εξακολουθούν να «ζουν» ανάμεσα μας με την μορφή προτομών και αγαλμάτων που μπορεί να βρίσκονται δίπλα μας, αλλά η ρουτίνα και το άγχος της καθημερινότητας δεν μας επιτρέπουν να σταθούμε για μερικά λεπτά να δούμε ποιοι είναι, πότε έζησαν και μετά όταν βρούμε χρόνο να ανατρέξουμε στην ιστορία τους και να μάθουμε για την ζωή τους.
Το emeaGr, ξεκινά από αυτή την Κυριακή ένα οδοιπορικό στους δρόμους της Αθήνας, με στόχο σταδιακά να καταγράψει όσες περισσότερες προτομές και αγάλματα μπορεί και να σας δώσει κάποιες βασικές πληροφορίες. Η σειρά παρουσίασης είναι τυχαία. Με απλά λόγια εκεί που βρεθήκαμε. Δεν συνδέεται με την σπουδαιότητα της προσφοράς στον τόπο.
Στόχος είναι να δοθεί ένα κίνητρο να διαβάσουμε περισσότερα, να εμβαθύνουμε τις γνώσεις για την ιστορική περίοδο που έζησαν, για όλους αυτούς τους ανθρώπους που η ιστορία έκρινε ότι αξίζει να βρίσκονται για στους δρόμους της πρωτεύουσας και να μας θυμίζουν το πέρασμα τους από αυτή την ζωή.
Προτομή
Για την ιστορία αναφέρουμε ότι σύμφωνα με Wikipedia προτομή είναι γλυπτή ή χυτή, τρισδιάστατη, αναπαράσταση ανθρώπου από το θώρακα και πάνω. Συνήθως μια προτομή απεικονίζει το κεφάλι, το λαιμό, ένα μέρος από το θώρακα και τους ώμους.
Το γλυπτό στην βάση του συνήθως υποστηρίζεται από ένα βάθρο. Πολλά υλικά μπορούν να χρησιμοποιηθούν για να φτιάξει ο καλλιτέχνης μια προτομή, αν και πιο συχνά συναντούμε προτομές από μάρμαρο ή ορείχαλκο επειδή είναι επαρκώς ανθεκτικά υλικά.
Αχιλλέας Παράσχος: Στην εποχή του
δοξάστηκε όσο λίγοι μετά λησμονήθηκε
Διασχίζοντας της Βασιλίσσης Όλγας, στα δεξιά μας στο κήπο του Ζάππειου Μεγάρου, ανάμεσα σε λουλούδια και πρασινάδα βλέπουμε την προτομή του ποιητή Αχιλλέα Παράσχου, να κοιτάει προς τον Εθνικό Γυμναστικό Σύλλογο.
Στην πρόσοψη της βάσης της προτομής υπάρχουν ανάγλυφα μιας ελιάς και μιας άρπας, σύμβολα της ποιητικής τέχνης που εξασκούσε ο Παράσχος. Στήθηκε στις 27 Ιανουαρίου 1929, επί Δημάρχου Αθηναίων Σπύρου Πάτση, με πρωτοβουλία του φιλολογικού συλλόγου «Παρνασσός».
Ο Αχιλλέας Παράσχος (πραγματικό όνομα Νασάκης ή Νασίκογλου, Ναύπλιο 1838 – Αθήνα, 26 Ιανουαρίου 1895) ήταν Έλληνας ρομαντικός ποιητής του 19ου αιώνα, εκπρόσωπος της πρώτης Αθηναϊκής Σχολής. Παράσχος ήταν το μικρό όνομα του πατέρα του.
Όπως αναφέρεται στην ιστοσελίδα του Ζαππείου, από όσα γνωρίζουμε ο Αχιλλέας Παράσχος δεν έκανε σπουδές και κατόρθωσε να μορφωθεί από τις εφημερίδες και τα βιβλία τα οποία διάβαζε. Δεν εργάστηκε ποτέ του, καθώς χρήματα και φήμη του έδιναν μονάχα οι στίχοι του. Οι πολιτικοί της εποχής τον διόριζαν σε διάφορες θέσεις .
Στα νεανικά του χρόνια αναμείχθηκε στον κύκλο της Χρυσής Νεολαίας, στους σπουδαστές και στους διανοούμενους οι οποίοι είχαν στόχο την απομάκρυνση του Όθωνα, και που εξαιτίας αυτής της φυλακίσθηκε στις φυλακές του Μεντρεσέ απέναντι από τους Αέρηδες και πού εξαιτίας αυτού εμπνεύστηκε το ποίημα του «Εις τον πλάτανον του Μεντρεσέ» το οποίο και έγινε πανελληνίως γνωστό. Απεβίωσε το 1895. Η κηδεία του, συγκέντρωσε πλήθος κόσμου και έγινε παρουσία και του τότε βασιλιά, Γεώργιου Α’.
Τέτοια πάνδημη κηδεία δεν είχε ξαναγίνει ποτέ. Όπως έγραψε και o Ξενόπουλος: «Δεν έμεινε άνθος που να μην κατατεθείν εις τον τάφον του εκείνον στολιζόμενον καθημερινώς επι εβδομάδας,επι μήνας από γνωστούς καί αγνώστους θαυμαστάς. Όλοι τον έκλαψαν ως τον τελευταίον έθνικόν ποιητήν του ελληνισμού».
Ο Αχιλλέας Παράσχος, ήταν από τους Έλληνες ποιητές που αποθεώθηκε όσο λίγοι όσο ζούσε, αλλά μετά λησμονήθηκε. Στην εποχή του θεωρείτο εθνικός ποιητής και όταν γινόταν γνωστό ότι θα απαγγείλει πλήθος κόσμος συγκεντρωνόταν να τον ακούσει. Η γλώσσα του ήταν μικτή, κυρίως καθαρεύουσα, αλλά κάποιες φορές και γνήσια δημοτική.
Γεώργιος Δημητριάδης ο «Αθηναίος»
Ο Γεώργιος Δημητριάδης (1880 – 1941), ο δημιουργός της προτομής, επικαλούμενος ο «Αθηναίος», ήταν Έλληνας γλύπτης. Γεννήθηκε στην Παλαιά Κόρινθο το 1880 και πέθανε στην Αθήνα στα χρόνια της Κατοχής, το 1941. Σπούδασε στην Ανωτάτη Σχολή Καλών Τεχνών (Α.Σ.Κ.Τ.) της Αθήνας, με καθηγητή τον Γεώργιο Βρούτο. Στην συνέχεια, φοίτησε στο Παρίσι στο Grande Chaumière. Αναδείχθηκε γρήγορα γνωρίζοντας μεγάλη επιτυχία. Θεωρείται ο πιο παραγωγικός από τους νεοέλληνες γλύπτες, με πλήθος έργων του εγκατεσπαρμένων σε όλες τις περιοχές της Ελλάδας. Φιλοτέχνησε ανδριάντες και προτομές.
Το 1924 κέρδισε το πρώτο βραβείο στους Ολυμπιακούς Αγώνες της Γαλλίας με το έργο του ο «Δισκοβόλος». Το 1936 εκλέχθηκε ακαδημαϊκός και του απονεμήθηκε το Αριστείο Γλυπτικής.
Το έργο του Γ. Δημητριάδη, όπως σημειώνει ο Μ. Στεφανίδης, διακρίνεται σε γενικές γραμμές από ακαδημαϊκές αντιλήψεις και χαρακτήρα μνημειακό, που συνδυάζεται με επιρροές από τα κινήματα του συμβολισμού και της Αρ Νουβό.
