Αυστηροποίηση της εποπτείας, μεταρρυθμίσεις στην αγορά και νέα εργαλεία προστασίας των καταναλωτών φέρνει το υπουργείο Ανάπτυξης, σε μια περίοδο όπου η ακρίβεια εξακολουθεί να ροκανίζει το εισόδημα των ελληνικών νοικοκυριών.
Το σχέδιο του υπουργείου, που προανήγγειλε πρόσφατα από το βήμα της Βουλής ο υπουργός Ανάπτυξης, Τάκης Θεοδωρικάκος, θα συζητηθεί στο επόμενο Υπουργικό Συμβούλιο. Οι μεταρρυθμίσεις αυτές θα πάρουν τη σκυτάλη από την σειρά έκτακτων μέτρων που είχαν ληφθεί το προηγούμενο διάστημα, εκ των οποίων, τα περισσότερα, θα ολοκληρωθούν στις 30 Ιουνίου.
Μάλιστα, στην καρδιά του σχεδίου βρίσκεται η ενίσχυση του ρόλου του Συνηγόρου του Καταναλωτή, ο οποίος εκτός από διαμεσολαβητικός φορέας αποκτά πλέον και ελεγκτικές, αλλά και κυρωτικές αρμοδιότητες.
Συγκεκριμένα, με την αλλαγή αυτή, η Ανεξάρτητη Αρχή θα μπορεί να προχωρά σε ελέγχους και να επιβάλλει πρόστιμα σε περιπτώσεις παραβάσεων, γεγονός που αποτελεί τομή στην ενίσχυση της προστασίας του καταναλωτή.
Αρκεί να αναφερθεί πως μόνο το 2023, ο Συνήγορος του Καταναλωτή δέχθηκε πάνω από 19.000 αναφορές, με τις περισσότερες να αφορούν παραβιάσεις σε καταναλωτικά αγαθά και χρηματοπιστωτικές υπηρεσίες.
Παράταση μέτρων και έλεγχοι στην αγορά
Παράλληλα, με τροπολογία που έχει ήδη κατατεθεί στη Βουλή, παρατείνεται έως τις 30 Ιουνίου 2025 το πλαφόν στο περιθώριο κέρδους για βασικά είδη διαβίωσης, τρόφιμα και καύσιμα, στο ποσοστό που υπήρχε έως την 31η Δεκεμβρίου 2021.
Επιπλέον, παρατείνονται έως τις 31 Οκτωβρίου 2025 τα μέτρα για το «Καλάθι του Νοικοκυριού», η υποχρέωση ανακοίνωσης ανατιμήσεων και τιμών στα οπωροκηπευτικά, αλλά και η απαγόρευση εκπτώσεων για προϊόντα που είχαν πρόσφατα αυξηθεί.
«Τα μέτρα αυτά βοήθησαν καθοριστικά στην αποκλιμάκωση του πληθωρισμού στα τρόφιμα», σημείωσε ο κ. Θεοδωρικάκος, επισημαίνοντας ότι η Ελλάδα εμφανίζει πλέον τον χαμηλότερο πληθωρισμό στα τρόφιμα μεταξύ των χωρών της Ευρωζώνης τους τελευταίους πέντε μήνες.
Αντιδράσεις από την αγορά
Η νέα παράταση του πλαφόν στο περιθώριο κέρδους, ωστόσο, έχει προκαλέσει αντιδράσεις. Σύμφωνα με την ΕΡΤ, φορείς της αγοράς υποστηρίζουν ότι το πλαφόν θα έπρεπε να παραμείνει έως τον Οκτώβριο – όπως και τα υπόλοιπα μέτρα – ώστε να υπάρχει προβλεψιμότητα και συνοχή στη ρύθμιση της αγοράς.
Την ίδια στιγμή, στελέχη του λιανεμπορίου επισημαίνουν ότι ενώ συμμερίζονται την ανάγκη προστασίας των ευάλωτων καταναλωτών, χρειάζονται και εκείνοι σταθερούς κανόνες για να προγραμματίζουν τις στρατηγικές τους.
Σε ισχύ από τις 6 Μαρτίου 2025 ο Νέος Κώδικας Δεοντολογίας
Υπενθυμίζεται ότι βρίσκεται σε ισχύ από τις 6 Μαρτίου 2025 ο Νέος Κώδικας Δεοντολογίας, που έχει βάλει τέλος στις παραπλανητικές πρακτικές του λιανεμπορίου.
Καθίσταται, πλέον, ξεκάθαρο τόσο στις επιχειρήσεις, όσο και στους καταναλωτές τι συνιστά έκπτωση και προσφορά και πώς πρέπει να γίνονται οι σχετικές προωθητικές ενέργειες, ενώ βασικός στόχος είναι η ενίσχυση τη διαφάνειας και του ανταγωνισμού στην αγορά.
Μέτρα προστασίας από απάτες στο ηλεκτρονικό εμπόριο
Όσον αφορά στο ηλεκτρονικό εμπόριο, θυμίζουμε ότι στο πλαίσιο του 10ου Οικονομικού Φόρουμ των Δελφών, ο Γενικός Γραμματέας Εμπορίου και Προστασίας του Καταναλωτή, Υπουργείο Ανάπτυξης, Σωτήρης Αναγνωστόπουλος, είχε μιλήσει στο Business Voice για σειρά νομοθετικών παρεμβάσεων του Υπουργείου με στόχο την προστασία των καταναλωτών από τις απάτες στις ηλεκτρονικές συναλλαγές.
«Ένα από τα κρίσιμα ζητήματα που έχει εντοπίσει η Πολιτεία είναι ότι οι καταναλωτές δε γνωρίζουν τα δικαιώματά τους. Στο πλαίσιο αυτό προσπαθούμε με διάφορους τρόπους να ενημερώσουμε τους καταναλωτές με δύο προγράμματα.
Το ένα αφορά σε μία γενικότερη ενημέρωση των καταναλωτών για το πώς λειτουργεί η οικονομία, δηλαδή χρηματοοικονομικό εγγραμματισμό, ώστε να γνωρίζει βασικές έννοιες, όπως πληθωρισμός, επιτόκια, δανεισμός, τις συνέπειες του δανεισμού κ.ά.
Ωστόσο, υπάρχει άλλο ένα ζήτημα που σκοπεύουμε να υλοποιήσουμε το επόμενο διάστημα και αφορά στην ενημέρωση του καταναλωτή για τα βασικά του δικαιώματα, όπως τα δικαιώματα υπαναχώρησης, αμφισβήτησης μίας συναλλαγής, εγγύησης, ζητήματα πολύ βασικά που οι καταναλωτές πολλές φορές δε γνωρίζουν», μας είχε πει ο κ. Αναγνωστόπουλος.
