Χαμηλά δηλωμένα ενοίκια, κλειστά διαμερίσματα που ενοικιάζονται κρυφά και «μαύρο χρήμα» από την αγορά ακινήτων βρίσκονται στο επίκεντρο των ελέγχων της Εφορίας, προκειμένου να περιορίσει τη φοροδιαφυγή.
Ένα πρώτο βήμα προς αυτήν την κατεύθυνση είναι η επιστροφή ενός μηνιαίου ενοικίου για σχεδόν ένα εκατομμύριο νοικοκυριά από το φθινόπωρο που αφορά τόσο στην κύρια κατοικία όσο και στη φοιτητική. Απαραίτητη προϋπόθεση για την επιδότηση είναι η δήλωση της μίσθωσης στην ΑΑΔΕ και η καταβολή των ενοικίων μέσω τραπεζικών συναλλαγών, γεγονός που αναμένεται να δώσει κίνητρο στους ενοικιαστές να ζητήσουν τη δήλωση του πραγματικού ποσού από τους ιδιοκτήτες και έτσι να μειωθούν οι υποδηλωμένες ή «μαύρες» μισθώσεις.
Επιπλέον, από το 2026 σχεδιάζεται να καταστεί υποχρεωτική η πληρωμή κάθε ενοικίου μέσω του τραπεζικού συστήματος ή άλλου ηλεκτρονικού μέσου πληρωμής, προκειμένου να αυξηθούν τα δηλωμένα εισοδήματα. Ωστόσο, απαραίτητη συμπλήρωση σε αυτό το μέτρο είναι και η θέσπιση ουσιαστικών κινήτρων, ώστε οι ιδιοκτήτες πράγματι να δηλώνουν το σύνολο του ποσού και όχι κάποιο πλασματικό τίμημα.
Για τους παραβάτες σχεδιάζεται να υιοθετηθεί το «μοντέλο» που εφαρμόζεται στις αγοραπωλησίες ακινήτων, όταν η εξόφληση γίνεται με μετρητά και όχι με τραπεζικά μέσα. Με την ισχύουσα διάταξη τιμωρούνται με πρόστιμο ίσο με το 10% του τιμήματος που καταβλήθηκε με μετρητά, με το πρόστιμο να είναι κατ’ ελάχιστο 10.000 και μέχρι 500.000 ευρώ.
Για παράδειγμα, σε περίπτωση αγοραπωλησίας ακινήτου αξίας 200.000 ευρώ, οι φορολογούμενοι έρχονται αντιμέτωποι με την επιβολή προστίμου που είναι το 10% του τιμήματος σε μετρητά, δηλαδή 20.000 ευρώ, ενώ παράλληλα ακυρώνεται και το συμβόλαιο.
Μείωση φόρων από ενοίκια
Προκειμένου να δοθούν επιπλέον κίνητρα στους ιδιοκτήτες να δηλώνουν το πραγματικό εισόδημά τους από μισθώσεις ακινήτων, η κυβέρνηση εξετάζει παρεμβάσεις στην κλίμακα φορολόγησης των εισοδημάτων από ενοίκια.
Σήμερα, η κλίμακα φορολογίας είναι ως εξής:
- 15% για ποσά έως 12.000 ευρώ,
- 35% για το τμήμα από 12.000,01 έως 35.000 ευρώ, και:
- 45% για εισόδημα πάνω από 35.000 ευρώ.
Διασταυρώσεις από ΑΑΔΕ και ΔΕΔΔΗΕ στα κλειστά ακίνητα
Ένας ακόμη τρόπος να διασταυρωθεί αν τα δηλωμένα ως «κενά» διαμερίσματα πράγματι δεν χρησιμοποιούνται, είναι η καταγραφή όλων των κενών κατοικιών και η διασταύρωση των στοιχείων με τον ΔΕΔΔΗΕ. Μέσα από τις καταναλώσεις ηλεκτρικής ενέργειας θα εντοπιστούν διαμερίσματα και μονοκατοικίες τα οποία είναι κλειστά μόνο στα χαρτιά.
Συγκεκριμένα, η ΑΑΔΕ θα ελέγχει με τους μετρητές του ηλεκτρικού ρεύματος τις κατοικίες που δηλώνονται «κενές», προκειμένου να εντοπίσει περιπτώσεις ψευδών δηλώσεων από ιδιοκτήτες, τα οποία στην πραγματικότητα αξιοποιούνται.
Σύμφωνα με τα στοιχεία της ΕΛΣΤΑΤ που βασίζονται στην απογραφή του 2021, υπάρχουν 793.884 κενά ακίνητα σε όλη τη χώρα εκ των οποίων 255.300 βρίσκονται στην Αττική, 229.627 στη Βόρεια Ελλάδα, 182.918 στην Κεντρική Ελλάδα και 126.035 στα νησιά του Αιγαίου και την Κρήτη.
