Οι μακροοικονομικοί και δημοσιονομικοί δείκτες εμφανίζουν θετική πορεία, αυτό όμως δεν φαίνεται να αποτυπώνεται στην τσέπη των νοικοκυριών καθώς τα στοιχεία του ΟΟΣΑ δείχνουν ότι το πραγματικό κατά κεφαλήν διαθέσιμο εισόδημα των νοικοκυριών στην Ελλάδα σημείωσε πτώση κατά 1,9% το πρώτο τρίμηνο του 2025 σε σύγκριση με το τελευταίο τρίμηνο του 2024. Ήταν η τρίτη χειρότερη επίδοση μεταξύ των χωρών του ΟΟΣΑ για το διάστημα αυτό, μετά την Πορτογαλία (-4,5%) και την Αυστρία (-2,1%). Επιπλέον, πρόκειται για το δεύτερο συνεχόμενο τρίμηνο πτώσης του συγκεκριμένου δείκτη, καθώς και κατά το τέταρτο τρίμηνο του 2024 είχε καταγραφεί μείωση 1,53% έναντι του τρίτου τριμήνου.
Από τη στιγμή που το πραγματικό κεφαλήν ΑΕΠ παρέμεινε ουσιαστικά στάσιμο το πρώτο τρίμηνο του έτους (αυξήθηκε οριακά στο 0,07%), τότε η μείωση του διαθέσιμου εισοδήματος πρέπει να αποδοθεί στον πληθωρισμό ο οποίος διάβρωσε την αύξηση του ονομαστικού εισοδήματος.
Αργή σύγκλιση
Όπως προαναφέραμε, η Πορτογαλία σημείωσε κακή επίδοση στις αρχές του 2025, αλλά σε βάθος χρόνου έχει ξεπεράσει τη χώρα μας, η οποία ακόμη πασχίζει να κλείσει τις πληγές της χρεοκοπίας και των μνημονίων. Όπως δείχνει και ο σχετικός πίνακας του ΟΟΣΑ, ενώ μέχρι το 2009 η Ελλάδα είχε υψηλότερο κατά κεφαλήν διαθέσιμο εισόδημα από την Πορτογαλία, η κατάσταση στην συνέχεια άλλαξε με τη χώρα της ιβηρικής χερσονήσου να βρίσκεται σχεδόν 20 μονάδες υψηλότερα σε σύγκριση με το 2007. Από την άλλη πλευρά η Ελλάδα, παρά την άνοδο που καταγράφεται τα τελευταία χρόνια, βρίσκεται πολύ χαμηλότερα, περί τις 14 μονάδες, από το επίπεδο που ήταν το 2007. Και φαίνεται πως θα χρειαστούν αρκετά, ακόμη, χρόνια για να επιτευχθεί η πολυπόθητη σύγκλιση.
Τι συνέβη σε άλλες χώρες
Σε επίπεδο ΟΟΣΑ, το πραγματικό κατά κεφαλήν εισόδημα των νοικοκυριών αυξήθηκε κατά 0,1% το α ́τρίμηνο του 2025, αντανακλώντας την αύξηση του πραγματικού κατά κεφαλήν ΑΕΠ. Πάντως, η εικόνα ήταν ανάμεικτη μεταξύ των χωρών του ΟΟΣΑ καθώς μεταξύ των 20 χωρών για τις οποίες υπάρχουν διαθέσιμα στοιχεία, οι μισές κατέγραψαν αύξηση και οι μισές κατέγραψαν πτώση.
Στην G7, οι περισσότερες χώρες σημείωσαν αύξηση του πραγματικού κατά κεφαλήν εισοδήματος των νοικοκυριών το 1ο τρίμηνο του 2025. Το εισόδημα στην Ιταλία ανέκαμψε (1,0%) από τη συρρίκνωση του προηγούμενου τριμήνου, υποστηριζόμενο κυρίως από τις αποδοχές των εργαζομένων και το καθαρό εισόδημα περιουσίας, ενώ το πραγματικό κατά κεφαλήν ΑΕΠ αυξήθηκε επίσης (0,4%). Οι Ηνωμένες Πολιτείες συνέχισαν να αναπτύσσονται (0,5%), κυρίως λόγω των αποδοχών των εργαζομένων και των κυβερνητικών κοινωνικών παροχών, ενώ το πραγματικό κατά κεφαλήν ΑΕΠ μειώθηκε (-0,3%). Η Γαλλία και ο Καναδάς σημείωσαν ηπιότερες αυξήσεις (0,2% και 0,1%, αντίστοιχα), ενώ το πραγματικό κατά κεφαλήν ΑΕΠ αυξήθηκε επίσης (0,1% και 0,4%, αντίστοιχα). Από την άλλη, το Ηνωμένο Βασίλειο και η Γερμανία κατέγραψαν μείωση του πραγματικού κατά κεφαλήν εισοδήματος των νοικοκυριών (-1,3% και -0,4%, αντίστοιχα), καθώς ο πληθωρισμός των τιμών καταναλωτή διάβρωσε την αύξηση του ονομαστικού εισοδήματος, ενώ το πραγματικό κατά κεφαλήν ΑΕΠ αυξήθηκε (0,5% και 0,3%, αντίστοιχα). Η μείωση του πραγματικού κατά κεφαλήν εισοδήματος των νοικοκυριών στο Ηνωμένο Βασίλειο ακολούθησε τη σχετικά μεγάλη αύξηση το 4ο τρίμηνο του 2024, ενώ στη Γερμανία σηματοδότησε το δεύτερο συνεχόμενο τρίμηνο μείωσης.
Μεταξύ άλλων χωρών του ΟΟΣΑ, η Χιλή σημείωσε τη μεγαλύτερη αύξηση του πραγματικού κατά κεφαλήν εισοδήματος των νοικοκυριών (3,1%), καθώς ο πληθωρισμός των τιμών καταναλωτή μειώθηκε και το πραγματικό κατά κεφαλήν ΑΕΠ αυξήθηκε (0,5%). Η Πορτογαλία σημείωσε τη μεγαλύτερη μείωση (-4,5%), κυρίως λόγω της αύξησης των πληρωτέων φόρων, ενώ το πραγματικό κατά κεφαλήν ΑΕΠ συρρικνώθηκε επίσης (-0,6%).
