Το «πράσινο φως» για την πρόωρη αποπληρωμή 6,94 δις. ευρώ διμερών δανείων του πρώτου Μνημονίου (Greek Loan Facility – GLF), έδωσαν τα Διοικητικά Συμβούλια του Ευρωπαϊκού Μηχανισμού Σταθερότητας (ESM) και του Ευρωπαϊκού Ταμείου Χρηματοπιστωτικής Σταθερότητας (EFSF).
Ειδικότερα, συμφώνησαν να άρουν την υποχρέωση υποχρεωτικής αποπληρωμής για την Ελλάδα των δανείων του ESM/EFSF σε σχέση με την πρόωρη αποπληρωμή της προς τους δανειστές της Δανειακής Διευκόλυνσης για την Ελλάδα (GLF). Το Διοικητικό Συμβούλιο του ΕΜΣ ενέκρινε, επίσης, τη χρήση κεφαλαίων από τον ειδικό λογαριασμό ταμειακού αποθέματος ασφαλείας (cash buffer), που δημιουργήθηκε στο τέλος του προγράμματος προσαρμογής, για τη μερική χρηματοδότηση αυτής της προπληρωμής.
Οι απαλλαγές και η χρήση του ταμειακού αποθέματος ασφαλείας χορηγήθηκαν ως απάντηση σε επίσημο αίτημα της ελληνικής κυβέρνησης, με το οποίο προτείνεται η πρόωρη αποπληρωμή των δανείων στο πλαίσιο της GLF που έληγαν το 2029 και το 2033-2035, συνολικού ύψους 6,94 δισεκατομμυρίων ευρώ. Μετά από αυτή τη συναλλαγή, τα κεφάλαια που διατηρούνται στον λογαριασμό ταμειακού αποθέματος ασφαλείας θα εξαντληθούν.
Υπενθυμίζεται ότι ο ειδικός λογαριασμός ταμειακού αποθέματος είχε δημιουργηθεί το 2018 με την ολοκλήρωση του 3ου μνημονίου, από τις τελευταίες δανειακές δόσεις που χορήγησε ο ESM (ύψους περίπου 15,7 δισ. ευρώ τότε) και είχε ως αποκλειστικό σκοπό να καθησυχάζει τις αγορές ότι η Ελλάδα έχει εξασφαλισμένη ρευστότητα. Επειδή τα χρήματα αυτά ήταν δανεικά από τον ESM, η χρήση τους τελούσε υπό αυστηρούς περιορισμούς: η Ελλάδα δεν μπορούσε να τα ξοδέψει ελεύθερα, παρά μόνο για την εξυπηρέτηση ή την πρόωρη αποπληρωμή του χρέους, και αυτό μόνο μετά από ρητή έγκριση του ESM. Με τη συγκεκριμένη απόφαση, ο ESM έδωσε την άδεια να «τραβήξουμε» και το τελευταίο εναπομείναν τμήμα αυτού του συγκεκριμένου μνημονιακού λογαριασμού για να πληρωθούν τα 6,94 δισ. ευρώ.
Επίσης, σύμφωνα με τις δανειακές συμβάσεις του ESM και του EFSF με την Ελλάδα, η πρόωρη αποπληρωμή σε ορισμένους πιστωτές, συμπεριλαμβανομένων των δανειστών GLF, ενεργοποιεί μια αναλογική υποχρέωση πρόωρης αποπληρωμής προς τον ESM και το EFSF. Χάρη στις απαλλαγές που χορηγήθηκαν σήμερα από τον ESM και το EFSF, η Ελλάδα δεν θα είναι πλέον υποχρεωμένη να προχωρήσει σε αναλογική πρόωρη αποπληρωμή.
«Η Ελλάδα συνεχίζει να σημειώνει σταθερή πρόοδο στην ενίσχυση της οικονομίας της. Αυτή η πρόσθετη πρόωρη αποπληρωμή στους δανειστές GLF – η δεύτερη μεγαλύτερη μέχρι σήμερα – στέλνει ένα περαιτέρω θετικό μήνυμα στις χρηματοπιστωτικές αγορές, μειώνει τον κίνδυνο επιτοκίου για την Ελλάδα και βελτιώνει τη δομή του χρέους της. Ο ESM και το EFSF παραμένουν προσηλωμένοι στην υποστήριξη των ελληνικών αρχών στις προσπάθειές τους να προωθήσουν τη μακροπρόθεσμη ανάπτυξη και τη βιωσιμότητα του χρέους», δήλωσε ο Pierre Gramegna, Διευθύνων Σύμβουλος του ESM και του EFSF.
Σημειώνεται πως η δανειακή διευκόλυνση για την Ελλάδα ήταν μέρος του πρώτου προγράμματος χρηματοδοτικής στήριξης για την Ελλάδα, το οποίο συμφωνήθηκε τον Μάιο του 2010. Αποτελούνταν από διμερή δάνεια από 14 χώρες της ζώνης του ευρώ, ύψους 52,9 δισ. ευρώ, εκ των οποίων 26,3 δισ. ευρώ παραμένουν ανεξόφλητα.
Η Ελλάδα ολοκλήρωσε την αποπληρωμή των δανείων της στο ΔΝΤ δύο χρόνια νωρίτερα από το χρονοδιάγραμμα, το 2022. Η πιο πρόσφατη πρόωρη αποπληρωμή των δανείων GLF πραγματοποιήθηκε το 2025.
Στόχος του οικονομικού επιτελείου είναι η πλήρης και οριστική εξόφληση των εναπομεινάντων δανείων του πρώτου μνημονίου έως το 2031, δηλαδή έως και 10 χρόνια νωρίτερα από το κανονικό χρονοδιάγραμμα.
