Σε δημοσία αντιπαράθεση έχουν επιδοθεί τις τελευταίες ημέρες οι κυβερνήσεις της Αυστραλίας και της Κίνας για τη διάθεση των εμβολίων κατά του κορωνοϊού στα νησιωτικά έθνη του Ειρηνικού. Η Καμπέρα απάντησε στους ισχυρισμούς του Πεκίνου ότι παρεμποδίζει τη διάθεση κινεζικών εμβολίων στην Παπούα Νέα Γουινέα, το πολυπληθέστερο έθνος του Ειρηνικού.
«Υποστηρίζουμε το δικαίωμα της Παπούα Νέα Γουινέα να λαμβάνει ανεπηρέαστες αποφάσεις», δήλωσε ο Υπουργός της Αυστραλίας για τον Ειρηνικό, Ζεντ Σέσελια, σε συνέντευξή του.
Ωστόσο, το Πεκίνο έχει μια άλλη οπτική πάνω στο θέμα. Στις αρχές Ιουλίου, η αγγλόφωνη κινεζική κρατική εφημερίδα Global Times κατηγόρησε την Αυστραλία ότι σαμποτάρει τη διάθεση εμβολίων της Κίνας στον Ειρηνικό. Νωρίτερα αυτό το μήνα, σε συνέντευξη Τύπου ο εκπρόσωπος του υπουργείου Εξωτερικών της Κίνας κατηγόρησε την Αυστραλία για «υπονόμευση της συνεργασίας για τη διάθεση των εμβολίων» στην περιοχή.
Εδώ και χρόνια, οι δύο αυτές χώρες έχουν αντιπαρατεθεί πολλές φορές για επιρροή στον Ειρηνικό, μια περιοχή 14 νησιωτικών κρατών και εδαφών με πληθυσμό περίπου 10 εκατομμυρίων ανθρώπων με στρατηγικά πλεονεκτήματα για τις δύο πλευρές. Η τοποθεσία των νησιών μεταξύ ΗΠΑ και Ασίας τα καθιστά περιοχές μεγάλης στρατηγικής και στρατιωτικής σημασίας και πιθανή τοποθεσία μελλοντικών αμυντικών εγκαταστάσεων είτε για την Αυστραλία είτε για την Κίνα.
Η Αυστραλία έχει μακροχρόνιους οικονομικούς και πολιτιστικούς δεσμούς με τον Ειρηνικό, και είναι ζωτικής σημασίας για την εθνική ασφάλεια της χώρας να διασφαλίσει ότι η κινεζική κυβέρνηση δεν θα αποκτήσει μεγάλη επιρροή στην περιοχή.
Για την Κίνα, η περιοχή αντιπροσωπεύει μια ευκαιρία να επεκτείνει την επιρροή της. Πολλά από αυτά τα νησιωτικά έθνη του Ειρηνικού πρόσφατα αναγνώρισαν την Ταϊπέι ως διπλωματικό τους εταίρο και όχι το Πεκίνο. Η κινεζική κυβέρνηση θα ήθελε να τους δελεάσει και να τους απομακρύνει από την Ταιβάν ως μέρος της μακροχρόνιας στρατηγικής της να απομονώσει το νησί.
Όλοι αυτοί οι πολιτικοί ελιγμοί μετέτρεψαν το ξέσπασμα της πανδημίας στα νησιά του Ειρηνικού σε άλλον ένα τομέα ανταγωνισμού, καθώς η Αυστραλία και η Κίνα παρουσιάζονται ως ευεργέτες και εταίροι των νησιών αυτών. Ωστόσο, οι δωρεές 300.000 εμβολίων της Κίνας στα νησιωτικά αυτά έθνη δεν κατάφεραν να ανταγωνιστούν τις 600.000 περίπου της Αυστραλίας, με την Καμπέρα να υπόσχεται να παράσχει άλλα 15 εκατομμύρια δόσεις στην περιοχή, κάτι που αφήνει το Πεκίνο αρκετά πίσω στον ανταγωνισμό. Η Παπούα Νέα Γουινέα απέφυγε τα χειρότερα κατά της διάρκεια της πανδημίας του 2020, αλλά φέτος τα κρούσματα έχουν ανέβει στα ύψη, φθάνοντας στο σύνολο 17.000 και 179 θανάτους.
Οι κατηγορίες για σαμποτάζ από την Κίνα
Όταν τα κρούσματα στην Παπούα Νέα Γουινέα άρχισαν να ανεβαίνουν τον Φεβρουάριο, η Κίνα ανακοίνωσε ότι θα στείλει εμβόλια. Οι δόσεις που προσέφερε δεν είχαν εγκριθεί ακόμη από τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας (ΠΟΥ), οπότε η Κίνα συμφώνησε να παρουσιάσει και μοιραστεί τα δεδομένα των κλινικών δοκιμών της, σύμφωνα με τους Global Times. Ωστόσο, η νησιωτική χώρα δεν ενέκρινε τα εμβόλια μέχρι τον Μάιο. Αυτή η καθυστέρηση, σύμφωνα με τους Global Times, οφείλεται στο γεγονός ότι οι Αυστραλοί «εργάζονται στις σκιές» στη χώρα του Ειρηνικού για την «χειραγώγηση» τοπικών πολιτικών.
«Η Αυστραλία βρέθηκε να σαμποτάρει και να διαταράσσει τη συνεργασία των εθνών του νησιού του Ειρηνικού με την Κίνα για τα εμβόλια και τα μέτρα κατά του ιού», ανέφερε η Global Times.
Παρόλο που η Αυστραλία έχει στείλει εμπειρογνώμονες υγείας στην νησιωτική χώρα κατά τη διάρκεια της πανδημίας για να ενισχύσει τα κυβερνητικά συστήματα και να προσφέρει υλικοτεχνική υποστήριξη πρώτης γραμμής, ο Σέσελια είπε ότι δεν γνώριζε ότι έδιναν και συμβουλές για την αποτελεσματικότητα των κινεζικών εμβολίων. Σημείωσε επίσης ότι η Αυστραλία συνέβαλε στον τομέα της υγείας στην Παπούα Νέα Γουινέα πολύ πριν το ξέσπασμα της πανδημίας.
«Η δέσμευσή μας για τον Ειρηνικό είναι μακροχρόνια και περιεκτική», δήλωσε ο Σέσελια και συμπλήρωσε: «Οποιαδήποτε πρόταση ότι το κάνουμε ως ανταγωνισμό προς άλλες χώρες δεν είναι βάσιμη αν κοιτάξετε δεκαετίες συνεπούς ευρείας υποστήριξης».
Η Τζοάν Ουάλις, καθηγήτρια διεθνούς ασφάλειας στο Πανεπιστήμιο της Αδελαΐδας, δήλωσε ότι δεν θα ήταν παράλογο για τους Αυστραλούς εμπειρογνώμονες υγείας να ενεργήσουν και ως σύμβουλοι για την παροχή πληροφοριών στην Παπούα Νέα Γουινέα σχετικά με την αποτελεσματικότητα διαφορετικών εμβολίων.
Οι αρχές της χώρας του Ειρηνικού δήλωσαν ότι ήθελαν η Sinopharm να λάβει έγκριση από τον ΠΟΥ πριν από την κυκλοφορία του εμβολίου. Μέχρι τη στιγμή που συνέβη αυτό τον Μάιο, η χώρα είχε βρει εναλλακτικές λύσεις.
Τον Μάρτιο, η χώρα των 7 εκατομμυρίων κατέγραφε εκατοντάδες περιπτώσεις κορωνοϊού κάθε ημέρα, αυξάνοντας τους φόβους ότι η επιδημία θα μπορούσε να κατακλύσει το ήδη εύθραυστο σύστημα υγείας του νησιού. Τον ίδιο μήνα η Αυστραλία ανακοίνωσε ότι θα στείλει 8.000 δόσεις AstraZeneca στην νησιωτική χώρα. Τον Απρίλιο, η χώρα έλαβε 132.000 εμβόλια AstraZeneca από την παγκόσμια συμμαχία εμβολίων COVAX. Η Αυστραλία έστειλε άλλες 10.000 δόσεις τον Μάιο και η Νέα Ζηλανδία έστειλε 146.000 τον Ιούνιο.
Η Αυστραλία είναι σε θέση να είναι τόσο γενναιόδωρη λόγω μεγάλων αποθεμάτων AstraZeneca στη χώρα, αφού αρχικά σκόπευε να χρησιμοποιήσει AstraZeneca για ολόκληρο τον πληθυσμό της. Παρόλα αυτά κυβέρνηση τώρα συμβουλεύει τη χρήση τους μόνο για άτομα άνω των 60 ετών, λόγω του μεγαλύτερου κινδύνου θρόμβων αίματος στους νεότερους.
Για την εμβολιαστική κάλυψη των ατόμων κάτω των 60 ετών η Αυστραλία προχώρησε σε αγορά εμβολίων της Pfizer.
Πως εξελίσσεται ο ανταγωνισμός των δύο χωρών στον Ειρηνικό…
H Παπούα Νέα Γουινέα έχει μεγαλύτερα προβλήματα από έναν διπλωματικό ανταγωνισμό στις ακτές της. Αντιμετωπίζει την δυσπιστία του πληθυσμού προς τα εμβόλια και αγωνίζεται να εμβολιάσει εκατομμύρια ανθρώπους στη χώρα με σοβαρή έλλειψη ιατρικού προσωπικού. Από τις 4 Ιουλίου, είχε εμβολιάσει περίπου 60.000 εμβόλια από τα 7 εκατομμύρια του πληθυσμού της και στις αρχές Ιουνίου, 130.000 εμβόλια της AstraZeneca που δόθηκαν από την COVAX αναμένεται να λήξουν στο τέλος αυτού του μήνα.
Αυτό οφείλεται εν μέρει στο ότι υπάρχει τεράστια διστακτικότητα των πολιτών για τους εμβολιασμούς στη χώρα, δήλωσε ο Τζάστιν ΜακΜάχον, διευθυντής της ανθρωπιστικής μη κερδοσκοπικής οργάνωσης «CARE International» η οποία διατηρεί γραφεία και δραστηριοποιείται στην Παπούα Νέα Γουινέα. Ορισμένοι εργαζόμενοι στον τομέα της υγείας αρνήθηκαν να το κάνουν λόγω ανησυχίας σχετικά με την αποτελεσματικότητα τους και ορισμένες μητέρες έχουν χάσει τα ραντεβού για το εμβόλιο κατά της ιλαράς, επειδή φοβούνταν ότι τα μωρά τους θα λάβουν ταυτόχρονα δύο εμβόλια.
Παρ ‘όλα αυτά, η Αυστραλία θα παραδώσει περισσότερα εμβόλια στην περιοχή. Αυτό το μήνα, η κυβέρνηση ανακοίνωσε ότι θα διαθέσει 15 εκατομμύρια δόσεις σε χώρες του Ειρηνικού τους επόμενους 12 μήνες, πράγμα που σημαίνει ότι μεγάλο μέρος του ενήλικου πληθυσμού στην περιοχή θα μπορούσε να εμβολιαστεί το επόμενο έτος.
Υπάρχουν καλοί λόγοι που η Αυστραλία θέλει να εφοδιάσει την περιοχή με εμβόλια λένε Αυστραλοί πολιτικοί αναλυτές. Η Αυστραλία απέχει από την νησιωτική χώρα του Ειρηνικού μόλις μερικές εκατοντάδες μίλια. Αν και τα ταξίδια είναι περιορισμένα μεταξύ των δύο χωρών, οι αξιωματούχοι φοβούνται ότι τα κρούσματα θα διαρρεύσουν πέρα από τα σύνορα.
Η Κίνα είναι ένας από τους μεγαλύτερους χορηγούς εμβολίων στον κόσμο, αλλά στον Ειρηνικό, δεν έχει αυτόν τον τίτλο. Η Covid-19 ήταν μια εξαιρετική ευκαιρία να ασκήσει η Κίνα επιρροή με όχι και τόσα πολλά χρήματα. Ωστόσο, κατά τη διάρκεια της πανδημίας, η Κίνα «έλειπε από τη δράση» και οι προσπάθειές της ήταν «συμβολικές» δήλωσε ο Τζόναθαν Πράικ, διευθυντής του προγράμματος «Νήσοι του Ειρηνικού» του Ινστιτούτου Λόουι.
Μέχρι στιγμής, η Κίνα έχει δωρίσει 270.000 εμβόλια στα Νησιά Σολομώντος, την Παπούα Νέα Γουινέα και το Βανουάτου, που σύμφωνα με την εταιρεία ανάλυσης Airfinity, είναι λιγότερη από τη μισή συνεισφορά της Αυστραλίας. Ο Κινέζος Πρόεδρος Σι Τζινπινγκ έχει επίσης προσφερθεί να προσφέρει εμβόλια στα Φίτζι.
Παρόλο που οι ηγέτες τόσο του Βανουάτου όσο και των Νήσων Σολομώντος έλαβαν δημόσια μια δόση των κινεζικών εμβολίων, υπήρξε ελάχιστος ενθουσιασμός για τη συμβολή εμβολίων του Πεκίνου στην περιοχή. Προς το παρόν, η Κίνα δεν έχει προχωρήσει σε κατηγορίες για την επιρροή της Αυστραλίας σε αυτές τις χώρες.
Από το προηγούμενο έτος, οι σχέσεις μεταξύ της Αυστραλίας και της Κίνας είναι παγωμένες αφού ο Μόρισον και η κυβέρνησή του εξόργισαν τους Κινέζους ομολόγους τους ζητώντας δημόσια έρευνα για την προέλευση της πανδημίας Covid-19.Ο Κινέζος υπουργός εξωτερικών δήλωσε ότι ελπίζει ότι η πλευρά της Αυστραλίας θα «σκεφτεί τα δικά της λάθη, θα αλλάξει σοβαρά την πορεία της και θα κάνει περισσότερα για να προστατεύσει την υγεία και την ευημερία των λαών των νησιωτικών χωρών και να προωθήσει τη διεθνή συνεργασία στην καταπολέμηση του ιού».
Η θέση της Αυστραλίας…
Ο Υπουργός Εξωτερικών της Αυστραλίας δήλωσε ότι: «Προφανώς επιδιώκουμε να έχουμε θετικές σχέσεις με όλα τα έθνη, συμπεριλαμβανομένης της Κίνας, αυτή είναι η ένθερμη ελπίδα μας, αλλά το κάνουμε με τρόπο που να είναι σύμφωνο με τις αξίες της Αυστραλίας. Υποστηρίζουμε τα δημοκρατικά μας ιδανικά, υποστηρίζουμε την κυριαρχία μας, ενώ συνεχίζουμε να επιδιώκουμε να έχουμε ισχυρό εμπόριο και άλλες σχέσεις».
Η Δρ Ουάλις από το Πανεπιστήμιο της Αδελαΐδας, δήλωσε ότι οι άνθρωποι του Ειρηνικού διαχειρίζονται την παρουσία άλλων χωρών στα νησιά τους για μεγάλο χρονικό διάστημα. «Στην Αυστραλία και στους συμμάχους τους, τις Ηνωμένες Πολιτείες, μπορεί να μην τους αρέσουν πάντα οι αποφάσεις που λαμβάνουν τα κράτη των νησιών του Ειρηνικού», δήλωσε χαρακτηριστικά και πρόσθεσε: «Ωστόσο, τα έθνη των νησιών του Ειρηνικού δεν εξαπατώνται όταν πρόκειται για προσπάθειες να τις επηρεάσουν».
